Απόφαση Συνεδρίασης Κεντρικής Αντιπροσωπείας Τ.Ε.Ε. για την Αύξηση Μετοχικού Κεφαλαίου της Τράπεζας Αττικής

Στη Συνεδρίαση της Κεντρικής Αντιπροσωπείας το Σάββατο 30 Μαΐου συζητήθηκε το θέμα της Αύξησης του Μετοχικού Κεφαλαίου της Τράπεζας Αττικής. Με μεγάλη πλειοψηφία η Αντιπροσωπεία του Τ.Ε.Ε. υιοθέτησε την πρόταση που κατατέθηκε από το Γενικό Γραμματέα του Τ.Ε.Ε (που υπογραφόταν και από τους Γ. Τσουκαλά και Χ. Φωτόπουλο) έτσι όπως διαμορφώθηκε μετά την ενοποίησή της με την πρόταση που κατέθεσαν οι Κ. Μακέδος, Σ. Αλεξιάδης και άλλα μέλη της Αντιπροσωπείας.
Με την απόφαση αυτή εκφράζεται η διαφωνία του Τ.Ε.Ε. στην Αύξηση του Μετοχικού Κεφαλαίου αν δεν ικανοποιηθούν προηγουμένως συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

Το πλήρες κείμενο της απόφασης έχει ως εξής:
Η Αντιπροσωπεία του Τ.Ε.Ε. εκφράζει τον ενδιαφέρον της για τις εξελίξεις στην Attica Bank και θεωρεί ότι η πιθανή νέα αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της Attica Bank είναι θέμα ιδιαίτερης σημασίας για τα συμφέροντα των μηχανικών και την ασφαλιστική τους προοπτική.
Κατόπιν αυτού αδυνατεί να συναινέσει στο ενδεχόμενο της αύξησης με αυτόν τον τρόπο, χωρίς αναλυτική ενημέρωση και εισήγηση από τη Διοικούσα Επιτροπή και τη Διοίκηση της Τράπεζας. Η Αντιπροσωπεία ζητάει την παρουσίαση των όρων της αύξησης και του ύψους αυτής, καθώς και το επιχειρησιακό σχέδιο (business plan) που θα διασφαλίζει τη μελλοντική αξιοποίηση των κεφαλαίων. Διαφορετικά να μην προχωρήσει η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου.
Επομένως η Αντιπροσωπεία του Τ.Ε.Ε. ζητά την αναβολή της απόφασης για την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της Attica Bank, μέχρι να μας δοθεί η έκθεση – πρόταση του ειδικού χρηματοοικονομικού συμβούλου, όπου θα πρέπει να αναφέρονται τα εξής:
1. Ποια είναι η σημερινή πραγματική οικονομική κατάσταση της Τράπεζας.
2. Τι έγινε η προηγούμενη επένδυσή μας των 131.300.000 € (και από την προηγούμενη αύξηση μετοχικού κεφαλαίου) και μέχρι ποιου σημείου προχώρησε το τότε επιχειρηματικό – αναπτυξιακό σχέδιο της Τράπεζας με την ίδρυση των δεκαοκτώ νέων καταστημάτων.
3. Ποιο ποσό είναι το ελάχιστο που απαιτείται και εξασφαλίζει το μέλλον της επένδυσής μας και με ποιο επιχειρηματικό σχέδιο αυτό θα επιτευχθεί.
Τέλος, εφόσον απαιτηθεί, να συγκληθεί έκτακτη Αντιπροσωπεία για τις περαιτέρω αποφάσεις μας.

ΤΣΜΕΔΕ και Τράπεζα Αττικής

Όταν πριν από ενάμιση χρόνο κατατέθηκε το νομοσχέδιο για την ενοποίηση των ασφαλιστικών ταμείων των επιστημόνων που οδήγησε τελικά στην κατάργηση του ΤΣΜΕΔΕ, ένα από τα επιχειρήματα του ΤΕΕ ενάντια στην ενοποίηση ήταν η διαχείριση των αποθεματικών σε συνάρτηση και με το ποσοστό που κατείχε το ΤΣΜΕΔΕ (42%) ως βασικός μέτοχος στην Τράπεζα Αττικής.
Δυστυχώς οι φόβοι μας για τα αποθεματικά του Ταμείου μας, που είναι χρήματα των μηχανικών επιβεβαιώνονται με το χειρότερο τρόπο. Το σενάριο που εξελίσσεται είναι αυτό που είχαμε προβλέψει από την αρχή και ίσως πολύ χειρότερο απ΄ ότι φανταζόμασταν. Ο στόχος της κυβέρνησης είναι να χρησιμοποιήσει τα αποθεματικά του ΤΣΜΕΔΕ για τραπεζικά deals αμφιβόλου αποτελεσματικότητας.
Πληροφορηθήκαμε πως η Τράπεζα Αττικής σκοπεύει να προχωρήσει σε νέα Αύξηση Μετοχικού Κεφαλαίου της τάξης των 250 έως 300 εκατομμύρια ευρώ κάτι που θα επιβαρύνει το Ταμείο μας με 100 έως 120 εκατομμύρια €. Ταυτόχρονα δημοσιεύματα αναφέρονται σε συζητήσεις για την εξαγορά από την Αττικής της πιο προβληματικής και χρεωμένης τράπεζας της ASPIS. Δεν μπορούμε να συναινέσουμε ώστε να χρησιμοποιηθούν τα χρήματα των μηχανικών για να καλυφθούν τα χρέη επιχειρήσεων και επιχειρηματιών.

Τα κεφάλαια που ξοδεύονται από το υστέρημα των μηχανικών για την κεφαλαιακή ενίσχυση της Τράπεζας ΑΤΤΙΚΗΣ, είναι κεφάλαια που θα λείψουν αύριο από τις συντάξεις μας.
Διαχρονικά, η απόδοση των χρημάτων, που έχουν επενδυθεί στην Τράπεζα είναι εξαιρετικά χαμηλή, καθώς τα μερίσματα που εισπράττονται (τις χρονιές που η Τράπεζα έχει κέρδη), είναι αμελητέα.
Παρόλα αυτά, πρόσφατα (2007), το ταμείο μας ξόδεψε πάνω από 60.000.000€ σε αύξηση, που σχεδόν διπλασίασε τα κεφάλαια της Τράπεζας. Τώρα δύο μόλις χρόνια μετά και χωρίς να υπάρχει συγκεκριμένο και αξιόπιστο επενδυτικό πλάνο και αφού πλέον έχει μεσολαβήσει η κατάργηση του ΤΣΜΕΔΕ και η εμπλοκή του ΕΤΑΑ στη διαχείριση, κάτι που πρέπει να μας κάνει ιδιαίτερα επιφυλακτικούς και καχύποπτους σε τέτοιες κινήσεις, επιχειρείται με άκομψο τρόπο η υφαρπαγή της σύμφωνης γνώμης των μελών της Δ.Ε του Ταμείου και του Τ.Ε.Ε.

Ποιος μπορεί να μας εγγυηθεί, και την αξιοπρεπή απόδοση, και την δυνατότητα επιστροφής των χρημάτων αυτών στο ταμείο μας, όταν θα τα έχουν οι μηχανικοί ανάγκη;
Στην παρούσα φάση της γενικότερης κρίσης, η ΑΤΤΙΚΗΣ χάρη πάνω απ΄ όλα στην πλουσιοπάροχη ενίσχυση των μετόχων της, είναι μια υγιής Τράπεζα. Από την άλλη πλευρά, τα κέρδη της είναι πενιχρά, ενώ και το μέγεθός της είναι αμελητέο (από πλευράς ενεργητικού βρίσκεται μόλις στην 12η με 13η θέση, σε σχέση με τις υπόλοιπες Τράπεζες).
Νομίζω, ότι η ευχέρεια που έχει η Τράπεζα στο να αντλεί κεφάλαια από τους μετόχους της λειτουργεί τελικά σε βάρος της βέλτιστης χρήσης των κεφαλαίων αυτών.
Χωρίς καμιά διάθεση συνθηματολογίας και αφοριστικών διατυπώσεων, θέλω να εκθέσω επιγραμματικά τους λόγους για τους οποίους η ΑΤΤΙΚΗΣ ούτε για την ίδια, αλλά πολύ περισσότερο ούτε και για το Ταμείο των Μηχανικών, συμφέρει να προχωρήσει σε νέα αύξηση:
1. Η απόδοση των κεφαλαίων της Τράπεζας, υπολείπεται του μέσου όρου του τραπεζικού τομέα για κάθε χρόνο ξεχωριστά, επί μακρά σειρά ετών.
2. Οι ρυθμοί ανάπτυξης της Τράπεζας είναι ανεπαρκείς και χάνει θέσεις σε σχέση με τον ανταγωνισμό. Η ανάπτυξη με αιχμή τις χορηγήσεις, που ήταν και ο εύκολος δρόμος για την επίτευξη κερδών κατά την εποχή των «παχιών αγελάδων», αποδείχθηκε λάθος.
3. Η επιδιωκόμενη αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου σημαίνει την εκ νέου δέσμευση σημαντικών πόρων από τα διαθέσιμα του ΤΣΜΕΔΕ, χωρίς κάποια προοπτική αξιόλογης απόδοσης στο μέλλον.
4. Ιδιαίτερα δε η αδιαφανής σύνδεση της ΑΤΤΙΚΗΣ με το ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΟ ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΙΟ, μπορεί να αποδειχθεί εξαιρετικά ζημιογόνα για τους μηχανικούς, που με 42% αποτελούν και τον ισχυρότερο μέτοχο.
5. Τα παραπάνω, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η Τράπεζα παραμένει υγιής και με ισχυρά κεφάλαια κάνουν την προτεινόμενη αύξηση, να είναι και μειωμένης χρησιμότητας για την ίδια την Τράπεζα, αλλά και οικονομικά ασύμφορη για τον πλειοψηφούντα μέτοχο.

To T.E.E. οφείλει να προβληματιστεί έντονα για τη διαχείριση των χρημάτων των ασφαλισμένων μηχανικών και όχι να λειτουργήσει ως όψιμος τραπεζίτης.

Σε κάθε περίπτωση το ζητούμενο πρωτίστως είναι η διαφύλαξη των αποθεματικών του ΤΣΜΕΔΕ και όχι το όφελος της Τράπεζας. Το σενάριο ήταν προκαθορισμένο και οι εκπρόσωποι του Τ.Ε.Ε. και των άλλων οργανώσεων των μηχανικών θα έπρεπε να ήταν έτοιμοι να το αντιμετωπίσουν.
Είναι αναγκαίο να συνειδητοποιήσουμε όλοι μας πως τα αποθεματικά του Ταμείου των Μηχανικών δεν αποτελούν προσωπική υπόθεση κανενός. Ούτε είναι θέμα που επιδέχεται παραταξιακές αντιλήψεις. Γι΄ αυτό θα πρέπει να το αντιμετωπίσουμε με σύνεση και υπευθυνότητα. Η Διοικούσα Επιτροπή του Τ.Ε.Ε. (όπως άλλωστε γινόταν και στο παρελθόν) αφού ενημερωθεί πλήρως, θα πρέπει να δώσει την κατεύθυνση στους εκπροσώπους των μηχανικών που συμμετέχουν στα αντίστοιχα όργανα όπου γίνονται οι εισηγήσεις και λαμβάνονται οι αποφάσεις. Κατεύθυνση που με τα έως τώρα δεδομένα αποτελεί μονόδρομο και είναι η άρνηση των μηχανικών σε οποιαδήποτε άντληση κεφαλαίων από το Ταμείο τους για ενίσχυση της Τράπεζας Αττικής.

Μεθοδεύσεις στις διαδικασίες ανάθεσης Δημοσίων Έργων

Πολλά ερωτηματικά προκαλούν οι διαδικασίες που ακολουθούν οι υπηρεσίες του ΥΠΕΧΩΔΕ σε μια σειρά από εργολαβίες που σχετίζονται με συντηρήσεις οδικών έργων. Συγκεκριμένα από τις αρχές του έτους δημοπρατήθηκαν από διάφορες υπηρεσίες του Υπουργείου έργα που αφορούν στη συντήρηση των οδικών αξόνων αρμοδιότητάς τους (εργασίες συντήρησης ασφαλτικών, πρασίνου, στηθαίων ασφαλείας, ηλεκτροφωτισμού, σηματοδότησης κλπ). Από αυτούς τους διαγωνισμούς κατακυρώθηκαν επιλεκτικά αυτοί στους οποίους οι προσωρινοί μειοδότες είχαν προσφέρει χαμηλές εκπτώσεις, ενώ ανακαλούνται χωρίς ουσιαστική αιτιολόγηση οι διακηρύξεις των διαγωνισμών στους οποίους οι εκπτώσεις είναι κατά πολύ μεγαλύτερες και άρα πολύ πιο συμφέρουσες για το Δημόσιο.

Γίνεται εύκολα αντιληπτό από οποιονδήποτε ότι η ύπαρξη έργων συντήρησης οδικών αξόνων είναι επιβεβλημένη με δεδομένο ότι αυτά αντιμετωπίζουν άμεσες και απρόβλεπτες ανάγκες που άπτονται της ασφάλειας των διακινούμενων σε αυτούς. Επιπροσθέτως όλοι αντιλαμβανόμαστε καθημερινά την απουσία συντήρησης βλέποντας την κατάσταση που επικρατεί στο οδόστρωμα και στις νησίδες των μεγάλων οδών της Αθήνας. Οι λακκούβες στους δρόμους, τα κατεστραμμένα προστατευτικά στηθαία (μπάρες), η έλλειψη φωτισμού λόγω πεσμένων ιστών και σβησμένων λαμπτήρων, οι χαλασμένοι σηματοδότες, είναι μέρος της καθημερινότητάς μας και εκθέτουν σε κίνδυνο τους χρήστες του οδικού δικτύου.
Αναρωτιέται λοιπόν κανείς με ποια κριτήρια το ΥΠΕΧΩΔΕ δεν κατακυρώνει διαγωνισμούς άμεσα αναγκαίων έργων με εκπτώσεις συμφέρουσες για το Δημόσιο, τη στιγμή που κατακυρώνει διαγωνισμούς σε αντίστοιχα έργα όπου οι προσφερόμενες εκπτώσεις είναι χαμηλές και άρα όχι τόσο συμφέρουσες.

Επομένως: ακυρώνονται χωρίς επαρκή αιτιολόγηση οι διαγωνισμοί σε μια σειρά από έργα όπου οι μειοδότες έχουν προσφέρει εκπτώσεις μεταξύ 40% - 60% προκειμένου ενδεχομένως αυτά να ομαδοποιηθούν και να δημοπρατηθούν εκ νέου σε μία εργολαβία, όπου είναι πιθανό ο μειοδότης να προσφέρει έκπτωση της τάξης του 10% (όπως συμβαίνει στα αντίστοιχα έργα που κατακυρώθηκαν). Ποια συμφέροντα εξυπηρετούνται σε αυτή την περίπτωση; Πάντως σίγουρα όχι του Δημοσίου που θα πληρώσει περισσότερα χρήματα και ούτε των πολιτών οι οποίοι εξαιτίας της παραπάνω καθυστέρησης θα συνεχίσουν να είναι καθημερινά εκτεθειμένοι στους κινδύνους ενός απαράδεκτου και χωρίς συντήρηση οδικού δικτύου.
Στην εποχή μας, όπου η διαφθορά και η κακή διαχείριση του δημόσιου χρήματος βρίσκεται διαρκώς στην επικαιρότητα, τέτοιες πρακτικές μεγεθύνουν την αμφισβήτηση και τον προβληματισμό για την αξιοπιστία και την ικανότητα της δημόσιας διοίκησης στον ευαίσθητο τομέα της παραγωγής δημοσίων έργων.

Ο Ρόλος του ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ σήμερα

Το ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ (Ινστιτούτο Εκπαίδευσης και Επιμόρφωσης Μελών Τ.Ε.Ε.) ιδρύθηκε το 1995, ως μετεξέλιξη της υπηρεσίας συνεχιζόμενης εκπαίδευσης του ΤΕΕ, για να αποτελέσει τον βραχίονα κατάρτισης του σώματος των ελλήνων μηχανικών αλλά και τεχνικών γενικότερα. Η νομική μορφή του ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ ήταν ανώνυμη εταιρία (με μόνο μέτοχο το ΤΕΕ) για να του εξασφαλίσει την απαραίτητη ευελιξία αλλά και τη δυνατότητα ανάπτυξης ποικιλίας δράσεων που να ανταποκρίνονται στις μεταβαλλόμενες ανάγκες κατάρτισης του τεχνικού κόσμου.

Στα 14 χρόνια που μεσολάβησαν έχουν αλλάξει σε σημαντικό βαθμό (έχουν δυσκολέψει για να ακριβολογούμε) οι συνθήκες άσκησης του επαγγέλματος του μηχανικού. Παραμένει όμως ιδιαίτερα σημαντική η επιμόρφωση όλων των τεχνικών για να έχουν τα απαραίτητα γνωστικά εφόδια (αλλά και συχνά επαγγελματικά δικαιώματα) για μιά επιτυχημένη άσκηση του επαγγέλματος τους.

Βασικός στόχος του ΙΕΚΕΜ ήταν και παραμένει η διάγνωση των αναγκών κατάρτισης των μελών του ΤΕΕ αλλά και των τεχνικών άλλων βαθμίδων και η κάλυψη τους με συγκροτημένο και αποτελεσματικό τρόπο αλλά και προσιτό κόστος. Στην πράξη, το ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ απευθύνθηκε κυρίως στους νέους μηχανικούς. Δεν επιδίωξε (ή δεν μπόρεσε) να διαμορφώσει εξειδικευμένα προγράμματα για έμπειρους μηχανικούς ούτε να προσεγγίσει τις ανάγκες κατάρτισης των άλλων βαθμίδων τεχνικών.

Το ζητούμενο σήμερα είναι ένα ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ φορέας κατάρτισης όλου του τεχνικού κόσμου κόσμου υψηλής ποιότητας με λογικό κόστος, με δραστική αναβάθμιση των παρεχόμενων υπηρεσιών και της γεωγραφικής του εμβέλειας. Ο ρόλος του ΙΕΚΕΜ είναι να γίνει, σε στενή συνεργασία με το ΤΕΕ, τους κλαδικούς συλλόγους και άλλους συλλογικούς φορείς τεχνικών ένας αποτελεσματικός φορέας διαμόρφωσης πολιτικής και εφαρμογής δράσεων επιμόρφωσης των τεχνικών, που να ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες και τα ενδιαφέροντα του τεχνικού δυναμικού της χώρας.

Οι άξονες δράσης πρέπει να περιλαμβάνουν :
1. Αυτοχρηματοδοτούμενα σεμινάρια : Aναδιοργάνωση τους με εμπλου-τισμό της γκάμας με νέους τίτλους σε θέματα αιχμής (ευρωκώδικες, ενεργειακά, πιστοποιημένα σεμινάρια, προγράμματα επιχειρηματικότητας κλπ). Παράλληλα απόσυρση τίτλων που δεν παρουσιάζουν ενδιαφέρον και διαρκή αξιολόγηση όλων των σεμιναρίων και των εισηγητών από την Επιστημονική Επιτροπή (προβλέπεται στο Καταστατικό του ΙΕΚΕΜ και είναι απαραίτητη αλλά δεν έχει ακόμη ενεργοποιηθεί, κάτι που θα πρέπει να γίνει το συντομότερο). Ειδικά αυτοχρηματοδοτούμενα σεμινάρια θα πρέπει να εισαχθούν στοχεύοντας να καλυφθούν και άλλες βαμίδες τεχνικών (πχ. πτυχιούχοι ΤΕΙ). Σχετικά με την πολιτική τιμών, τα σεμινάρια θα πρέπει κατηγοριοποιηθούν σε (α) σεμινάρια που παρέχουν γενικά επαγγελματικά εφόδια και απευθύνονται κυρίως στους νέους τεχνικούς (πχ. Autocad, οικοδομικές άδειες) και (β) σεμινάρια που παρέχουν εξειδικευμένες γνώσεις γνώσεις σε συγκεκριμένους τομείς δίνοντας πρόσθετα επαγγελματικά εφόδια (πχ. ενεργειακά, διαχείριση / ανάπτυξη ακίνητης περιουσίας, επιμόρφωση τεχνικών ασφαλείας). Η πολιτική τιμών θα πρέπει να ενθαρρύνει και να διευκολύνει τη συμμετοχή των νέων αλλά και να διαφοροποιεί πρός τα πάνω τις τιμές στα περισσότερο εξειδικευμένα σεμινάρια. Από γεωγραφικής πλευράς, το ΙΕΚΕΜ είναι απαραίτητο να εντείνει την παρουσία του στις εκτός Αθηνών πόλεις σε συνεργασία με τοπικούς συλλογικούς φορείς τεχνικών.

2. Επιδοτούμενα σεμινάρια – ευρωπαϊκά έργα : Είναι αναγκαίο να ενταθεί η παρουσία του ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ σε έργα κατάρτισης χρηματοδοτούμενα από το ΚΠΣ ή πόρους απευθείας από την ΕΕ που έχουν τεχνικό περιεχόμενο και απευθύνονται σε διάφορες κατηγορίες τεχνικών. Για να γίνει αυτό είναι αναγκαίο να αυξηθεί η εξωστρέφεια του ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ και να αναπτύξει συνεργασίες τόσο με άλλα υψηλού επιπέδου ΚΕΚ της ελληνικής αγορά όσο και αντίστοιχους ευρωπαϊκούς / μεσογειακούς φορείς κατάρτισης τεχνικών. Η αξιοποίηση κοινοτικών πόρων για να πετύχει τους σκοπούς του πρέπει να είναι βασικός προσανατολισμός του ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ.

3. Ανάπτυξη – Αξιοποίηση πλατφόρμας e-learning : Θα προσφέρει κατακόρυφη αύξηση της «πελατειακής βάσης» του ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ, ιδιαίτερα στις περιοχές που δεν υπάρχει δομή κατάρτισης του ΙΕΚΕΜ. Το κόστος της εκπαίδευσης θα είναι πλέον πολύ χαμηλό και προσιτό σε όλους τους μηχανικούς και άλλους τεχνικούς και τα σεμινάρια θα παίζουν περισσότερο ρόλο επίλυσης αποριών αφού πάρουν οι ενδιαφερόμενοι τις βασικές γνώσεις μέσω e-learning. Παράλληλα, το ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ αναβαθμίζει τις παρεχόμενες υπηρεσίες του στον τεχνικό κόσμο, ανεβάζει το κύρος και την αναγνωρισιμότητα του και εξασφαλίζει μία νέα και σταθερή πηγή εσόδων.

4. Διαμόρφωση ταυτότητας ΙΕΚΕΜ ως δομής στήριξης της επιχειρηματικότητας των μηχανικών και ευρύτερα των τεχνικών : Σχεδόν το 50% των διπλωματούχων μηχανικών και μεγάλα ποσοστά των άλλων κατηγοριών τεχνικών απασχολούνται ως επιχειρηματίες ή ελεύθεροι επαγγελματίες (σ’ αυτούς δεν συμπεριλαμβάνονται αυτοί που, αν και αμείβονται με ΑΠΥ, στην ουσία παρέχουν εξαρτημένη εργασία). Με βάση την τελευταία έρευνα απασχόλησης που διεξήγαγε το ΤΕΕ (2006 από ICAP & Ventris), βασικοί αποτρεπτικοί παράγοντες για τη δημιουργία επιχείρησης είναι το θεσμικό πλαίσιο, τα διοικητικά μέτρα (γραφειοκρατία) και η δυσκολία πρόσβασης σε δανειακά κεφάλαια. Προφανώς το μεγαλύτερο πρόβλημα αντιμετωπίζουν οι ατομικές και γενικότερα μικρές επιχειρήσεις.
Για το ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ πρέπει να αποτελέσει βασικό στόχο το να δημιουργήσει, πιθανότατα σε συνεργασία με τα Περιφερειακά Τμήματα του ΤΕΕ, ένα σύστημα δομών στήριξης της επιχειρηματικότητας και παροχής εξειδικευμένης πληροφόρησης σε τεχνολογικά, εμπορικά και οικονομικά θέματα (πχ. δυνατότητες και πηγές χρηματοδότησης), με κύριο target group τις πολύ μικρές και ατομικές επιχειρήσεις μηχανικών και τεχνικών γενικότερα. Αυτές οι δομές στήριξης της επιχειρηματικότητας θα πρέπει κατ’ ελάχιστο να περιλαμβάνουν μία ιστοσελίδα που να παρέχει πληροφόρηση, ένα ηλεκτρονικό help desk που να απαντά σε ερωτήματα, απλοποιημένα και εύχρηστα εγχειρίδια για χρήση από τους ελεύθερους επαγγελματίες / νέους επιχειρηματίες και γραφεία παροχής υποστήριξης στις μεγάλες τουλάχιστον πόλεις.

Sir Alex

Το περασμένο Σάββατο η Manchester United πανηγύριζε το 18ο πρωτάθλημα στα 131 χρόνια της ιστορίας της που είναι το 11ο στα 23 χρόνια με τον Alex Ferguson στο τιμόνι της. Για όλους εμάς που έχουμε συνηθίσει στην ελληνική πραγματικότητα η παραμονή του ίδιου προπονητή στον πάγκο μιας ομάδας για 23 συνεχόμενα χρόνια φαντάζει εξωπραγματική.
Ο Sir Alex τέτοια εποχή το 1986 κατακτούσε με μια άσημη επαρχιακή ομάδα της Σκωτίας, την Aberdeen, το κύπελλο Κυπελλούχων Ευρώπης και λίγους μήνες αργότερα ξεκινούσε τη συνεργασία του με μια από τις θρυλικές ομάδες του πλανήτη που ζούσε τα δικά της πέτρινα χρόνια, χωρίς ούτε ένα πρωτάθλημα Αγγλίας για μια εικοσαετία (από το 1967).
Σήμερα, 23 χρόνια μετά έχει δημιουργήσει ίσως τη μεγαλύτερη ποδοσφαιρική δυναστεία του σύγχρονου Ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου με 11 πρωταθλήματα, 5 Κύπελλα, 3 League Cup και 8 Super Cup (Charity Shield) Αγγλίας, 1 Κύπελλο Κυπελλούχων, ένα Super Cup στην Ευρώπη, 2 World Cup και βέβαια 2 Champions League που ίσως γίνουν 3 την άλλη Τετάρτη. Ξεχωριστή θέση στα παραπάνω επιτεύγματα έχει βέβαια ο «τελικός του αιώνα» στο Camp Nou το 1999 και ο συγκλονιστικός τρόπος με τον οποίο η Manchester ξαναβρέθηκε στην κορυφή της Ευρώπης μετά από 31 χρόνια.

Σε όλα αυτά υπάρχει μια μικρή λεπτομέρεια που με το πέρασμα των χρόνων έχει ξεχαστεί. Ο Alex Ferguson χρειάστηκε 7 χρόνια για να κάνει τη Manchester πρωταθλήτρια Αγγλίας. Ο τρόπος μάλιστα που χάθηκε την έκτη χρονιά (1992) ο τίτλος από τη Leeds του Gordon Strachan (το μεγάλο αστέρι της Αberdeen το 1986) προκάλεσε απίστευτη απογοήτευση στους φίλους της United. Κανείς όμως δεν σκέφτηκε ούτε να διώξει τον προπονητή ούτε να διαλύσει εκείνη την ομάδα η οποία τα επόμενα 9 χρόνια κατέκτησε μεταξύ άλλων 7 πρωταθλήματα Αγγλίας. Οποιαδήποτε σύγκριση με τις μεγάλες Ελληνικές ομάδες προκαλεί μελαγχολία. Φαντάζεστε τον Ολυμπιακό ή τον Παναθηναϊκό με τον ίδιο προπονητή για 6 χρόνια χωρίς πρωτάθλημα? Αστεία πράγματα. Δυστυχώς εμείς δεν έχουμε μάθει πως οι μεγάλες ομάδες χτίζονται σε βάθος χρόνου και με υπομονή. Ελπίζω τουλάχιστον στον μπασκετικό Ολυμπιακό να δοθεί ο χρόνος στον Παναγιώτη Γιαννάκη να δημιουργήσει μια μεγάλη ομάδα ανεξάρτητα από τα φετινά αποτελέσματα. Στο ποδόσφαιρο είναι ουτοπία να ελπίζει κανείς κάτι τέτοιο.

Ένα από τα όνειρά μου που έχω πραγματοποιήσει είναι να παρακολουθήσω αγώνα του Ολυμπιακού στο Old Trafford εναντίον της Man Utd. Θα μείνει όμως απραγματοποίητο να παρακολουθήσω από κοντά τις ίδιες ομάδες σε τελικό του Champions League. Εκτός και αν κάποτε βρούμε το δικό μας Ferguson…….

Αξιοποίηση Ολυμπιακών Εγκαταστάσεων

Την προηγούμενη εβδομάδα πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα το Διεθνές Συνέδριο του Τ.Ε.Ε. με θέμα την αξιοποίηση των Ολυμπιακών εγκαταστάσεων και έργων αλλά και τις επιπτώσεις από τη διοργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων στις πόλεις του Πεκίνου, της Αθήνας, του Σίδνεϊ και της Βαρκελώνης .
Όταν αναλάβαμε τη διοργάνωση η κυριότερη ανησυχία στο εσωτερικό αλλά κυρίως στο εξωτερικό, ήταν αν είμαστε σε θέση να τα καταφέρουμε εμπρόθεσμα, αν θα έχουμε ολοκληρώσει τα έργα σύμφωνα με τις προδιαγραφές της ΔΟΕ εντός των αντιστοίχων χρονοδιαγραμμάτων. Οι αμφιβολίες όλων είχαν ένα βάσιμο επιχείρημα: η Ελλάδα ήταν η μικρότερη χώρα στην οποία ανατέθηκε ποτέ η διοργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων. Ταυτόχρονα, οι Ολυμπιακοί Αγώνες είναι από τη φύση τους ένα προϊόν πολύ μεγάλης κλίμακας το οποίο συνεχώς διογκώνεται.

Τι σήμαινε όμως αυτό πρακτικά για την Αθήνα; Η αναβάθμιση της υφιστάμενης υποδομής και των εγκαταστάσεων ήταν εκ των ων ουκ άνευ για την Ολυμπιακή πόλη. Ταυτόχρονα, μέσα σε πολύ περιορισμένο χρονικό διάστημα χωροθετήθηκαν, σχεδιάσθηκαν, δημοπρατηθήκαν και κατασκευάστηκαν τόσα έργα, που αν συνεχίζαμε με τους κανονικούς ρυθμούς ανάπτυξης της χώρας, θα υλοποιούνταν σε διάστημα μεγαλύτερο των 20-25 ετών. Μέσα στην τριετία 2001-2003, κατασκευάστηκαν ή αναβαθμίστηκαν 32 αγωνιστικές και μη εγκαταστάσεις, κατασκευάστηκε το Ολυμπιακό Χωριό στις λεκάνες Αχαρνών [που ήταν μία νέα πόλη χωρητικότητας 20.000 ατόμων, με 2.300 νέα διαμερίσματα σε 370 περίπου κτίρια] και άλλα 7 έργα φιλοξενίας και διαμονής. Παράλληλα, είχαμε την υλοποίηση στην Αθήνα 22 οδικών έργων, 3 έργων μέσων σταθερής τροχιάς και 150 έργων αστικών αναπλάσεων. Το σύνολο των εργολαβιών που σχετίζονταν με τους Ολυμπιακούς Αγώνες εντός και εκτός Αθηνών -είτε αφορούσε σε αναβαθμίσεις είτε σε νέες κατασκευές- ξεπερνούσε τις 350!
Για το σχεδιασμό, δημοπράτηση, κατασκευή και παρακολούθηση αυτών των 350 εργολαβιών συμμετείχαν πολλές εκατοντάδες Ελλήνων μηχανικών. Η συμβολή του τεχνικού κόσμου της χώρας στην πραγματοποίηση των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας ήταν και είναι ανεκτίμητη. Η διεξαγωγή των Αγώνων δεν θα ήταν εφικτή χωρίς το όραμα και την σπουδαία προσπάθεια των Ελλήνων Μηχανικών. Κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας των Ολυμπιακών Αγώνων κατασκευάστηκαν έργα υψηλής τεχνικής δυσκολίας σε περιορισμένο χρόνο και με ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα, τα οποία κάτω από αυτές τις συνθήκες δεν θα μπορούσαν να υλοποιηθούν σε καμία άλλη χώρα. Ο τεχνικός κόσμος της Ελλάδας στελέχωσε τις εταιρείες κατασκευής, τις ειδικές υπηρεσίες έργων των υπουργείων, τους κοινωφελείς οργανισμούς και την Οργανωτική Επιτροπή, ενεπλάκη στη δημιουργία της σχετικής νομοθεσίας για τους Ολυμπιακούς Αγώνες, εργάστηκε σκληρά και συνεισέφερε τα μέγιστα. Δεν μπορούμε βέβαια να αγνοήσουμε το γεγονός ότι πίσω από την άρτια διεξαγωγή των Ολυμπιακών Αγώνων, υπήρχε η ισχυρή πολιτική βούληση και υψηλή κοινωνική αποδοχή. Οι Έλληνες πίστεψαν στο όραμα των Αγώνων και της επόμενης ημέρας, και οι Έλληνες μηχανικοί υλοποίησαν έργα τέτοιας κλίμακας κάτω από την πίεση του χρόνου και των αμετακίνητων προθεσμιών.
Εκτός από τα παραπάνω, κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας είχαμε την τύχη να προΐστανται και σε πολιτικό και σε υπηρεσιακό επίπεδο προσωπικότητες με αποφασιστικότητα και ικανότητες, οι οποίες συνέτειναν καθοριστικά στην επιτυχία του σχεδιασμού. Έτσι κατορθώσαμε αυτό που για πολλούς φαινόταν ακατόρθωτο. Να διοργανώσουμε τους καλύτερους Ολυμπιακούς Αγώνες. Είναι όμως αυτό αρκετό;

Το ερώτημα είναι: σε ποιο βαθμό αποτέλεσαν οι Ολυμπιακοί Αγώνες της Αθήνας το όχημα για μία καλύτερη πόλη; Η βελτίωση των υποδομών και των μεταφορών είναι αναμφισβήτητα η σημαντικότερη κληρονομιά της πόλης. Στο επίπεδο των συγκοινωνιών και των μεταφορών, η μετα-Ολυμπιακή Αθήνα είναι μια άλλη πόλη. Η βελτίωση υφιστάμενων οδικών δικτύων, η κατασκευή νέων ανήκουν στην κατηγορία των έργων που ωφέλησαν και ωφελούν τους κατοίκους του λεκανοπεδίου στην καθημερινότητά τους. Ομοίως και τα έργα των μέσων σταθερής τροχιάς, που βελτίωσαν σημαντικά το επίπεδο των μαζικών μεταφορών της πρωτεύουσας.
Σε ό,τι αφορά στις εγκαταστάσεις, η απάντηση δεν είναι μονοσήμαντη. Μετά τη λήξη των Αγώνων, η Αθήνα απέκτησε μεν 17 νέες αγωνιστικές εγκαταστάσεις, αλλά στην παρούσα φάση μόνο τρεις έχουν αθλητική δραστηριότητα. Η πόλη της Αθήνας ομολογουμένως δεν μπορεί να υποστηρίξει και να συντηρήσει μεταολυμπιακά τόσες πολλές αθλητικές εγκαταστάσεις χωρητικότητας ίσης με αυτή των Ολυμπιακών Αγώνων. Από την άλλη όμως, μόνο μία κλειστή εγκατάσταση [από τις εννέα νέες] με αθλητική χρήση δεν μπορεί να θεωρείται ικανοποιητική κληρονομιά για τη νεολαία της πόλης.
Πολλές από τις αρχικά σχεδιασμένες ως προσωρινές εγκαταστάσεις για τους Ολυμπιακούς Αγώνες έγιναν μόνιμες και μετα-Ολυμπιακά απέκτησαν διαφορετικές χρήσεις. Έτσι η πόλη μας γέμισε με νέα εμπορικά κέντρα, νέους συναυλιακούς χώρους και πολιτιστικά κέντρα, χωρίς να υπάρχει ένας συνολικός σχεδιασμός για την ένταξή τους στον πολεοδομικό, κοινωνικό και οικονομικό ιστό της πόλης.
Αξίζει ίσως να ασχοληθούμε περισσότερο με το μέτωπο της παραλιακής ζώνης από το Φάληρο μέχρι το Ελληνικό και το μεγαλόπνοο σχέδιο της σύνδεσης της πόλης με τη θάλασσα. Πέντε χρόνια μετά τη διεξαγωγή των Ολυμπιακών Αγώνων, οι κάτοικοι της πρωτεύουσας δεν έχουν αντιληφθεί ακόμα αυτή τη σύνδεση. Από όλες τις εγκαταστάσεις της παραλιακής ζώνης λειτουργεί μόνο το ένα κλειστό γήπεδο του Ελληνικού ως αθλητική εγκατάσταση και το κλειστό γυμναστήριο του Φαλήρου [taekwondo] ως χώρος πολιτιστικών εκδηλώσεων. Οι κτιριακές εγκαταστάσεις μεταξύ του γηπέδου του μπιτς βόλεϊ και του taekwondo στην παραλία του Μοσχάτου είναι στο μεγαλύτερο μέρος τους αναξιοποίητες. Ταυτόχρονα, η ζώνη μεταξύ των εκβολών των δύο ποταμών [Κηφισού και Ιλισού], στην οποία προβλεπόταν να γίνει παράκτιο οικολογικό πάρκο, είναι εγκαταλελειμμένη και θυμίζει παλαιότερες εικόνες εναπόθεσης απορριμμάτων. Ακόμα και στο χώρο του παλιού Ιπποδρόμου, όπου χωροθετείται η νέα Λυρική Σκηνή και χώρος πάρκου, η ημερομηνία ολοκλήρωσης του έργου είναι αρχικά το 2015, εννέα χρόνια μετά την ολοκλήρωση των Ολυμπιακών Αγώνων. Από την άλλη, το Μητροπολιτικό Πάρκο του Ελληνικού βρίσκεται ακόμα στα σχέδια. Ο πολυδιαφημισμένος σχεδιασμός για την ελεύθερη πρόσβαση των πεζών στο παραλιακό μέτωπο και την ενοποίησή του με το Πάρκο του Ελληνικού αποδείχθηκε στην πράξη μεγαλεπήβολος και ουτοπικός.

Το ζητούμενο επομένως με την ανάληψη της διοργάνωσης των Ολυμπιακών Αγώνων δεν είναι και δεν πρέπει να είναι μόνο η άρτια διεξαγωγή τους και η άψογη λειτουργία της πόλης κατά τη διάρκεια του δεκαπενθήμερου των Αγώνων. Είναι η αναγωγή αυτού του δεκαπενθημέρου σε στρατηγικό σχεδιασμό και υλοποίηση ενός συνολικού προγράμματος αναβάθμισης και προώθησης της διοργανώτριας πόλης. Μόνο όταν οι Ολυμπιακές και οι μετα-Ολυμπιακές ανάγκες μίας πόλης φτάσουν στο ιδανικό σημείο υψηλής ταύτισης, μπορούμε να μιλάμε για Ολυμπιακή κληρονομιά υψηλού βεληνεκούς.
Ο ρόλος της Διεθνούς Ολυμπιακής Επιτροπής προς την κατεύθυνση της εξασφάλισης της Ολυμπιακής κληρονομιάς είναι καθοριστικός. Στην περίπτωση της Αθήνας πάντως δεν φάνηκε να αποτελεί σημαντική προτεραιότητα για τις Επιτροπές Συντονισμού, που επισκέπτονταν σε τακτά χρονικά διαστήματα την πόλη μας. Οι Ολυμπιακοί Αγώνες είναι ένα πολύ ισχυρό προϊόν μάρκετινγκ της παγκόσμιας αγοράς και ένα πολυδιάστατο γεγονός με τεράστια επίδραση. Οι ισχυροί της ΔΟΕ ασχολούνται πολύ περισσότερο με τη διεξαγωγή του κάθε τέσσερα χρόνια, παρά με τη βιωσιμότητα του προϊόντος συνολικά.
Οι Ολυμπιακοί Αγώνες έχουν πάρει τα τελευταία χρόνια γιγαντιαίες διαστάσεις. Με τους ρυθμούς ανάπτυξής τους και με πολύ πρόχειρους υπολογισμούς, προκύπτει ότι οι πόλεις που θα έχουν τη δυνατότητα να τους φιλοξενήσουν [από οικονομική και πολεοδομική άποψη] είναι λίγες, ειδικά αν λάβουμε υπ’ όψιν τον περιορισμό να μην έχουν διοργανωθεί Ολυμπιακοί Αγώνες από την ίδια πόλη στο άμεσο παρελθόν. Είναι θέμα χρόνου να συνειδητοποιήσει και η ΔΟΕ ότι ο αριθμός των πόλεων που μπορούν να διεκδικήσουν την υποψηφιότητα της διοργάνωσής τους λιγοστεύει επικίνδυνα. Το προϊόν θα πρέπει να γίνει ξανά ελκυστικό για τις πιθανές υποψήφιες πόλεις, για να εξασφαλιστεί έτσι η βιωσιμότητα των Αγώνων. Η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή θα πρέπει να σταθεί δίπλα σε κάθε διοργανώτρια πόλη ως αξιόπιστος σύμβουλος και όχι ως απαιτητικός πελάτης. Είναι αναγκαίο να μεταλαμπαδεύει την εμπειρία και την τεχνογνωσία όχι μόνο σε ό,τι αφορά στη διεξαγωγή των Αγώνων, αλλά και στη μετα-Ολυμπιακή αναβάθμιση και την υλοποίηση ενός στρατηγικού σχεδίου ανάπτυξης.

Το συμπέρασμα λοιπόν είναι πως η μετα-Ολυμπιακή αξιοποίηση των εγκαταστάσεων και έργων δεν πληροί τις προϋποθέσεις για να χαρακτηρισθεί ως αξιόλογη κληρονομιά για την πόλη. Ο αρχικός σχεδιασμός για τη μετα-Ολυμπιακή χρήση δεν λήφθηκε καθόλου υπ’ όψιν και η τωρινή υλοποίηση κινείται προς εντελώς διαφορετική και λανθασμένη κατεύθυνση. Για να μην χάσουμε ολοκληρωτικά το στοίχημα της Ολυμπιακής κληρονομιάς επιβάλλεται να εξασφαλίσουμε στην πόλη, έστω και τώρα, πέντε χρόνια μετά τους Αγώνες, αυτό που είχαμε υποσχεθεί τουλάχιστον σε σχέση με το παραλιακό μέτωπο και το Πάρκο του Ελληνικού.

ΚΑΛΗ ΑΝΑΣΤΑΣΗ

The Long and Winding Road…

Την Κυριακή 5 Απριλίου ο Paul McCartney και ο Ringo Star τα δύο μέλη των Beatles που βρίσκονται στη ζωή βρέθηκαν μαζί στη σκηνή του Radio City του Μανχάταν στη φιλανθρωπική εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε εκεί. Ο Paul και ο Ringo σπανίως εμφανίζονται μαζί μετά τη διάλυση του group το 1970. Η τελευταία τους κοινή εμφάνιση ήταν το 2002 όταν συμμετείχαν στη «Συναυλία για τον George» στη μνήμη του George Harrison λίγους μήνες μετά το θάνατό του.

Οι Beatles ήταν το συγκρότημα που άλλαξε την ιστορία της σύγχρονης μουσικής στη δεκαετία του 60 και λατρεύτηκε από πολλές μετέπειτα γενιές. Οι Lennon McCartney αποτελούν κατά τη γνώμη μου το πληρέστερο καλλιτεχνικό δίδυμο όλων των εποχών. Αν και εντελώς διαφορετικοί ο ένας συμπλήρωνε τον άλλο σε πολλούς τομείς δημιουργώντας μια απίστευτη δυναμική την οποία δεν κατόρθωσαν να αναπτύξουν ο καθένας ξεχωριστά στη συνέχεια.

Η προσωπική μου μύηση στον ήχο των Beatles έγινε στις αρχές της δεκαετίας του 80 όταν πλέον ο John Lennon δεν ζούσε, και αποτέλεσε τον καθοριστικό λόγο να λατρέψω τη μουσική ενώ προσδιόρισε σε μεγάλο βαθμό και τις προτιμήσεις μου σε αυτήν.

Ανέκαθεν πίστευα πως η ενασχόληση με τη μουσική ,όπως και με τον αθλητισμό, ανεξαρτήτως είδους διαμορφώνει το χαρακτήρα μας και δημιουργεί καλύτερες και πιο ολοκληρωμένες προσωπικότητες. Άλλωστε η μουσική και ο αθλητισμός αποτελούν και την καλύτερη εκτόνωση για την ένταση και τις δυσκολίες της καθημερινότητας. Γι΄αυτό και το πάθος μου γι’ αυτά θα είναι πάντα υπαρκτό και ισχυρό κομμάτι της προσωπικότητάς μου.

Ίσως δεν κατορθώσω να δω ποτέ σε συναυλία τον Paul McCartney ο ήχος της μουσικής του όμως και οι στίχοι των τραγουδιών του πάντα θα με συνεπαίρνουν ….

There are places I remember all my life
Though some have changed
Some forever not for better
Some have gone and some remain

All these places had their moments
With lovers and friends I still can recall
Some are dead and some are living
In my life I’ve loved them all…

Εκπαίδευση Μηχανικών σε Τεχνολογίες Πληροφορικής & Επικοινωνιών (ΤΠΕ)

Το ΤΕΕ είναι δικαιούχος του προγράμματος με τίτλο «Εκπαίδευση Μηχανικών σε Τεχνολογίες Πληροφορικής & Επικοινωνιών (ΤΠΕ)» στο πλαίσιο του Μέτρου 2.5, κατηγορία πράξης 2, του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Κοινωνία της Πληροφορίας» του Γ’ ΚΠΣ (2000-2006) που αφορά στην εκπαίδευση Μηχανικών σε θέματα Τεχνολογίας, Επικοινωνιών και Πληροφορικής (ICT). Στην Υλοποίηση του προγράμματος που ονομαζεται «e-Μηχανικοί» θα συμμετάσχει και το Ινστιτούτο Εκπαίδευσης και Επιμόρφωσης Μελών του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ) ως φορέας εκπαίδευσης.

Το πρόγραμμα απευθύνεται αποκλειστικά σε Μηχανικούς και προβλέπει ο καταρτιζόμενος να καλύπτει σαν ίδια συμμετοχή το 10% του κόστους και το υπόλοιπο 90% θα καλύπτεται μέσω κουπονιού της Κοινωνίας της Πληροφορίας από το ΤΕΕ έως του ποσού των 1500 €. Η χρονική διάρκεια του προγράμματος είναι έως τον Σεπτέμβριο 2009. Ο προϋπολογισμός του είναι 4,3 εκατ. € ενώ το καθαρό εκπαιδευτικό αντικείμενο φτάνει στα 3,0 εκατ. € ποσό που ουσιαστικά εξασφαλίζει την εκπαίδευση κατ’ ελάχιστο 2000 μηχανικών.

Οι κατηγορίες του προγράμματος είναι δύο :
i. Εκπαίδευση σε προγράμματα που οδηγούν σε πιστοποίηση και αφορούν τις μεγαλύτερες εταιρίες software και παρέχουν με αμοιβή πιστοποίηση (π.χ AUTODESK, CISCO, ORACLE, MICROSOFT)
ii. Εκπαίδευση στο πλαίσιο 10-15 μαθημάτων με πιστοποίηση από το ΤΕΕ σε θέματα όπως: Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, συστήματα ενεργειακής διαχείρισης των κτιρίων, ευρυζωνικότητα, ασύρματα δίκτυα, συστήματα περιβαλλοντικής παρακολούθησης, , GIS, Green Data Center, ψηφιακή τηλεόραση, επίλυση υδραυλικών δικτύων, προγράμματα οδοποιίας, σχεδιαστικά πακέτα, στατικά πακέτα. Σε αυτή τη κατηγορία σταδιακά από 08/2009 θα εφαρμοστεί και η Εξ’ αποστάσεως εκπαίδευση μέσω πλατφόρμας e-learning που θα δίνει την δυνατότητα στους Μηχανικούς να καταρτιστούν σε οποιοδήποτε σημείο της χώρας.

Η συμμετοχή του ΙΕΚΕΜ στο πρόγραμμα θα έχει και βραχυπρόθεσμα οικονομικά οφέλη αλλά αποτελεί και μεσοπρόθεσμη επένδυση γιατί στο χαρτοφυλάκιο των «προϊόντων» του θα μπούν πιστοποιημένα σεμινάρια από αναγνωρισμένες εταιρίες software (AUTODESK 2D-3D & MAP, ORACLE – PRIMAVERA, MICROSOFT PROJECT). Εξάλλου, η πλατφόρμα e-learning θα παραμείνει στο ΙΕΚΕΜ & μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος.

Μητρώα Κατασκευαστών Ιδιωτικών Έργων

Η Διοικούσα Επιτροπή του Τ.Ε.Ε. ενέκρινε την πρόταση της επιτροπής εμπειρογνωμόνων που είχε συσταθεί για το σχέδιο προεδρικού διατάγματος σχετικά με το Θεσμικό Πλαίσιο Παραγωγής Ιδιωτικών Έργων και τα Μητρώα Συντελεστών στην κατασκευή τους.
Είναι η πρώτη φορά τα τελευταία χρόνια που το Τεχνικό Επιμελητήριο δεν περιορίζεται απλώς στο να σχολιάσει και να ασκήσει κριτική σε προτεινόμενο Σχέδιο Νόμου ή έκδοση Προεδρικού Διατάγματος, αλλά παρουσιάζει μια δική του ολοκληρωμένη πρόταση πολύ πιο μελετημένη και ολοκληρωμένη από την αντίστοιχη πρόταση που με προχειρότητα κατέθεσε το ΥΠΕΧΩΔΕ. Αυτό θα πρέπει από εδώ και στο εξής να αποτελεί τον κανόνα και όχι την εξαίρεση για τον τρόπο δράσης του Τ.Ε.Ε. το οποίο οφείλει να αυξήσει την παρέμβασή του με αποτελεσματικό τρόπο στο νομοθετικό έργο της πολιτείας. Μόνο έτσι θα αναβαθμίσει το ρόλο του και θα καταξιωθεί στη συνείδηση των Ελλήνων μηχανικών και της κοινωνίας.

Με το σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος που προτείνει το Τεχνικό Επιμελητήριο γίνεται προσπάθεια για πρώτη φορά να καθοριστούν ο ρόλος, οι αρμοδιότητες, οι ευθύνες και οι συνέπειες για όλους ανεξαιρέτως τους παράγοντες που συμμετέχουν στην κατασκευή των ιδιωτικών έργων ενώ ταυτόχρονα προσπαθεί να καθορίσει τις αρχικές προϋποθέσεις που απαιτούνται για τις διαδικασίες πιστοποίησης τόσο των ανθρώπινων παραγόντων που συμμετέχουν όσο και των υλικών που χρησιμοποιούνται.

Τα παραπάνω σε συνδυασμό με την πρόσφατη πρόταση για τη σύσταση από το Τ.Ε.Ε. Φορέα Πιστοποίησης Επάρκειας Τεχνικών Επαγγελμάτων αναδεικνύει τον ηγετικό του ρόλο στην κοινωνία και στον τεχνικό κλάδο, συμβάλει στην αναβάθμιση των τεχνικών επαγγελμάτων και δίνει αξιοπιστία στην διαδικασία πιστοποίησης των φυσικών προσώπων που τα εκτελούν.
Οι παραπάνω διεργασίες είναι βέβαιο ότι εγκαθιστούν δεσμούς αμοιβαίας αναγνώρισης μεταξύ μηχανικού και τεχνίτη προς όφελος της ποιότητας, του κόστους και του χρόνου ολοκλήρωσης μιας κατασκευής. Αυτός είναι και ο μεγάλος στόχος του Τ.Ε.Ε. αλλά και η επιθυμία του συνόλου του Τεχνικού κόσμου της χώρας και σε αυτό το πλαίσιο εντάσσονται και οι δύο αυτές πολύ σημαντικές πρωτοβουλίες του.
Από την άλλη πλευρά οι ιδιοκτήτες που θα επιλέγουν τον μηχανικό για την κατασκευή του ιδιωτικού τεχνικού έργου μπορούν να είναι σίγουροι ότι διαθέτει την αξιοπιστία και τις ικανότητες για την ασφαλή, τεχνικά άρτια και έγκαιρη αποπεράτωση του έργου. Έτσι επιτυγχάνεται η αναβάθμιση της ποιότητα των κατασκευών προς όφελος του κοινωνικού συνόλου.

Αναλυτικά την πρόταση του Τ.Ε.Ε για το Σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος, την Αιτιολογική Έκθεση αλλά και τις διαφορές της πρότασης σε σχέση με το προτεινόμενο Π.Δ. του Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. μπορείτε να τις δείτε στην ενότητα του blog «χρήσιμα κείμενα» με τον τίτλο: Πρόταση Σχεδίου Π.Δ. για το ΜΗ.Κ.Ι.Ε.

Η Φανέλα με το νούμερο 11

Η αποχώρηση του Πρέντραγκ Τζόρτζεβιτς από τα γήπεδα σηματοδοτεί το τέλος μιας από τις σημαντικότερες περιόδους στην ιστορία του Ολυμπιακού με αφετηρία το καλοκαίρι του 1996 όταν ο Ντούσαν Μπάγιεβιτς ανέλαβε τον Ολυμπιακό και ξεκίνησε το χτίσιμο μιας νέας ομάδας. Από τότε πολλοί προπονητές καθώς και Έλληνες ή ξένοι παίκτες πέρασαν από τον Ολυμπιακό αλλά μόνο ένας ήταν πάντα εκεί. Ο μοναδικός ξένος παίκτης που ξεκίνησε την καριέρα του στα Ελληνικά γήπεδα από την Τρίτη Εθνική και στο τέλος της συγκαταλέγεται ανάμεσα στους κορυφαίους ξένους (ή μήπως Έλληνες) όλων των εποχών, έχοντας κατακτήσει σε δεκατρία χρόνια δώδεκα πρωταθλήματα (περισσότερα από την ΑΕΚ σε ογδόντα χρόνια).

Είναι γεγονός πως ο Τζόλε δεν ήταν ποτέ το πιο αγαπημένο παιδί των φιλάθλων του Ολυμπιακού αλλά η σταθερότητά του και η ηγετική φυσιογνωμία του όλα αυτά τα χρόνια αποτέλεσαν έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που δημιούργησαν μια ομάδα ικανή να κερδίζει όταν πρέπει και να κατακτά τίτλους. Αυτό είναι κάτι που του το αναγνωρίζουν όλοι οι φίλοι του Ολυμπιακού και όχι μόνο. Γι΄αυτό και θα είναι πάντα η πλέον χαρακτηριστική μορφή αυτής της περιόδου. Το στοίχημα για τον Ολυμπιακό είναι να βρει τον αντικαταστάτη του όχι μόνο εντός του γηπέδου αλλά και εντός των αποδυτηρίων κάτι το οποίο μου φαντάζει αυτή τη στιγμή αδύνατο αφού και ο Αντώνης Νικοπολίδης, ο μόνος που θα μπορούσε να αναλάβει αυτόν το ρόλο βρίσκεται επίσης πολύ κοντά στη δύση της καριέρας του.

Σήμερα μεγάλη αθλητική εφημερίδα προτρέπει τη διοίκηση του Ολυμπιακού να «κρεμάσει» τη φανέλα με το νούμερο 11 στα πρότυπα του Ν.Β.Α. και να μην τη ξαναφορέσει ποτέ κανείς. Δεν πιστεύω πως κάτι τέτοιο είναι εφικτό όμως είναι βέβαιο πως στη συνείδηση των φίλων του Ολυμπιακού η φανέλα με το νούμερο 11 θα είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τον Τζόλε.

Θυμάμαι στη δεκαετία του 70 όταν θέλησα για πρώτη φορά η φανέλα του Ολυμπιακού που θα αγοράσω να έχει νούμερο επέλεξα το 11 που φορούσε τότε ένας νεαρός παίκτης ο Μάικ Γαλάκος. Από τότε άλλαξαν πολύ οι επιλογές μου και σε αριθμό και σε παίκτες. Οι μόνοι σε παγκόσμιο επίπεδο που φορούσαν το νούμερο 11 και είχαν ξεχωριστή θέση στις προτιμήσεις μου ήταν ο Καρλ Χάινζ Ρουμενίγκε και ο Ράιαν Γκιγκς. Τώρα πια όμως το νούμερο 11 στην αγαπημένη ενδεκάδα όλων των εποχών δικαιωματικά είναι για πάντα καπαρωμένο από τον αρχηγό.

Φορέας Πιστοποίησης Επάρκειας Τεχνικών Επαγγελμάτων

Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας οφείλει να διαμορφώσει κανόνες και ρόλους που διαρκώς θα βελτιώνουν την παραγόμενη ποιότητα των κατασκευών στη χώρα μας και θα κάνουν πράξη την εφαρμογή σειρά οδηγιών και υποχρεώσεων της χώρας απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Σε αυτή την κατεύθυνση εντάσσεται και η πρότασή για τη σύσταση από το ΤΕΕ Φορέα Πιστοποίησης Τεχνικών Επαγγελμάτων κατά τις απαιτήσεις του διεθνούς προτύπου ISO/IEC 17024:2003

Στη διαχείριση του δημόσιου τεχνικού έργου έχουν γίνει σημαντικά βήματα την τελευταία δεκαετία και έχουν θεσπισθεί κανόνες που έχουν ως αναφορά διεθνή, ευρωπαϊκά και εθνικά πρότυπα. Ωστόσο το ίδιο δεν φαίνεται να ισχύει και για το ιδιωτικό τεχνικό έργο.

Η επιτυχία του εγχειρήματος προϋποθέτει ένα αναγνωρισμένο νομικό πρόσωπο του οποίου οι δραστηριότητες και συμφέροντα δεν πρέπει να έρχονται σε αντίθεση με την αμεροληψία της πιστοποίησης.

Ως τεχνικά επαγγέλματα προσδιορίζονται όλα τα τεχνικά επαγγέλματα που απαιτούνται για την παραγωγή τεχνικού και βιομηχανικού έργου (υδραυλικοί, θερμουδραυλικοί, ηλεκτρολόγοι, ψυκτικοί, ηλεκτροσυγκολλητές, σιδεράδες, μπετατζήδες, καλουπατζήδες, σοβατζήδες, τουβλάδες, ελαιοχρωματιστές, μονωτές κλπ.).

Η ανάληψη της παραπάνω πρωτοβουλίας από την πλευρά του ΤΕΕ, αναδεικνύει τον ηγετικό του ρόλο στην κοινωνία και στον τεχνικό κλάδο, συμβάλει στην αναβάθμιση των τεχνικών επαγγελμάτων και δίνει αξιοπιστία στην διαδικασία πιστοποίησης των φυσικών προσώπων που τα εκτελούν.

Από την άλλη πλευρά οι συνάδελφοι μηχανικοί που βρίσκονται τους κλάδους της παραγωγής τεχνικού και βιομηχανικού έργου μπορούν να είναι σίγουροι ότι τα πιστοποιητικά επάρκειας τεχνικού επαγγέλματος έχουν αξιοπιστία και αντιπροσωπεύουν την ουσία που επιζητά η ποιότητα των κατασκευών.

Οι παραπάνω διεργασίες είναι βέβαιο ότι εγκαθιστούν δεσμούς αμοιβαίας αναγνώρισης μεταξύ μηχανικού και τεχνίτη προς όφελος της ποιότητας, του κόστους και του χρόνου ολοκλήρωσης μιας κατασκευής.

Οι βασικές διεργασίες που απαιτούνται για τη πιστοποίηση ενός τεχνικού (και όχι μόνον) επαγγέλματος είναι:
Η ανάπτυξη του επαγγελματικού περιγράμματος (εκτελείται από τους επαγγελματικούς φορείς που εκπροσωπούν το κάθε τεχνικό επάγγελμα).
Ο σχεδιασμός κατάλληλης επαγγελματικής κατάρτισης, σε συνεργασία με το ΕΚΕΠΙΣ, που θα ενισχύει την ακαδημαϊκή και τεχνική επάρκεια του υποψηφίου τεχνίτη προς πιστοποίηση (εκτελείται από φορείς επιμόρφωσης ΚΕΚ στη βάση των απαιτήσεων του επαγγελματικού περιγράμματος).
Ο σχεδιασμός του τρόπου με τον οποίο θα γίνεται η αξιολόγηση της επάρκειας του επαγγέλματος του υποψηφίου και η πιστοποίηση αυτού (εκτελείται από τον Φορέα Πιστοποίησης που προτείνει το ΤΕΕ).
Η τήρηση του Μητρώου Πιστοποιημένων Προσώπων (θα τηρείται από τον Φορέα Πιστοποίησης που προτείνει το ΤΕΕ).

Μελέτες και κατασκευές προσεισμικών ενισχύσεων – προκλήσεις, πολιτικές επιλογές και ο ρόλος των Ελλήνων Μηχανικών

Στην Ελλάδα υπάρχει έντονη και συνεχής σεισμική δραστηριότητα επομένως οι προσεισμικές ενισχύσεις και η αντισεισμική πολιτική γενικότερα αποτελούν πράγματι ζήτημα πρώτου μεγέθους για τη χώρα. Η αντιμετώπιση του προβλήματος απαιτεί τεράστια, μακροχρόνια, συστηματική προσπάθεια, συνεργασία, και κινητοποίηση όλων. Είναι γνωστό ότι καμία χώρα έως τώρα δεν έχει αντιμετωπίσει, ούτε μπορεί να το αντιμετωπίσει πλήρως.
Αποτελεί χρέος της πολιτείας αλλά και όλων μας, να προωθήσουμε και να υποστηρίξουμε με συνέπεια μια ολοκληρωμένη αντισεισμική πολιτική, μέσα από την επίτευξη συγκεκριμένων και ρεαλιστικών στόχων, που προσαρμόζονται και εναρμονίζονται συνεχώς προς το αντίστοιχο επίπεδο επιστημονικής γνώσης. Κρίσιμη προϋπόθεση, για να υπάρχει συνεχής βελτίωση, είναι η πρόοδος της επιστημονικής γνώσης και η επίτευξη διεπιστημονικής συνεργασίας.
Ειδικότερα στον τομέα των μελετών και κατασκευών προσεισμικών ενισχύσεων οφείλουμε να καταλήξουμε σε κάποιες διαπιστώσεις και να προτείνουμε νέες κατευθύνσεις.
Ενώ η μελέτη και κατασκευή των νέων κτιρίων καθώς και τα υλικά των νέων κατασκευών καλύπτονται από πλήθος κανονισμών και προδιαγραφών, δεν συμβαίνει το ίδιο με τις υπάρχουσες κατασκευές. Το σημερινό επίπεδο γνώσεων σε θέματα προσεισμικών και μετασεισμικών παρεμβάσεων, αλλά και το πλήθος και το πολύπλοκο των προβλημάτων πού σχετίζονται με τα θέματα των επεμβάσεων καθιστούν δυσχερή την ρύθμισή τους δια μέσου ενός ενιαίου κανονιστικού κειμένου. Παρόλα αυτά, βρίσκονται σε εξέλιξη 2 σημαντικές δράσεις:
Οι σύγχρονες οδηγίες και συστάσεις για την επισκευή και ενίσχυση κτιρίων σε προσεισμικό και μετασεισμικό στάδιο, που εκπονήθηκαν και εκδόθηκαν από τον ΟΑΣΠ το 2001.
Ο Ελληνικός Κανονισμός Επισκευών και Ενισχύσεων που εκπονείται από Επιτροπή Ειδικών Επιστημόνων και από τις αρχές του 2001. Πρόκειται για τον πρώτο Κανονισμό στη χώρα μας και στην Ευρώπη, ο οποίος θα αφορά τόσο την ενίσχυση των κτιρίων προσεισμικά, όσο και την επισκευή τους.
Επίσης, αυτή την περίοδο το ΤΕΕ ετοιμάζεται να παρέμβει με τις δικές του προτάσεις στο κρίσιμο ζήτημα της παραγωγής ιδιωτικών έργων και στη δημιουργία ενός σύγχρονου θεσμικού πλαισίου για αυτή την κατηγορία της οικοδομικής δραστηριότητας. Είναι σημαντικό να αναφέρω, ότι στην πρόταση που επεξεργάζεται το ΤΕΕ για τα μητρώα κατασκευαστών ιδιωτικών έργων, προτείνεται να δημιουργηθεί και να θεσπισθεί ξεχωριστή κατηγορία έργων για τον τομέα των ανακατασκευών – ενισχύσεων φέροντος οργανισμού γιατί στο συγκεκριμένο τομέα απαιτούνται ιδιαίτερες γνώσεις και εμπειρία και είναι απαραίτητο ν’ αντιμετωπιστεί με ξεχωριστή βαρύτητα.
Παράλληλα, το ΤΕΕ θα πρέπει να εντείνει και να ενισχύσει τη μεγάλη και πολύ σημαντική προσπάθεια που έχει ξεκινήσει για το θέμα από το 1997, σε συνεργασία με την επιτελική επιτροπή του ΕΠΑΝΤΥΚ (Εθνικό Πρόγραμμα Αντισεισμικής Ενίσχυσης Υφιστάμενων Κατασκευών), δεδομένου ότι το αντικείμενο της προσεισμικής ενίσχυσης κτιρίων είναι καινοτομικό και μεγάλης επιστημονικής και κοινωνικής σημασίας.
Οφείλουμε να αναγνωρίσουμε ότι υπάρχει ανάγκη να υποστηριχθούν οι Μηχανικοί που προσφέρουν τις μελετητικές τους υπηρεσίες και εκτελούν κατασκευές και μάλιστα, όπως αναφέρθηκε, χωρίς την ύπαρξη σχετικού Κανονιστικού, Νομικού και Οικονομικού Πλαισίου.
Οι διάφορες μελέτες ενίσχυσης κτιρίων που έχουν εκπονηθεί αποτελούν την πυξίδα με στόχο την επιστημονική και επαγγελματική αλληλοενημέρωση των συναδέλφων μηχανικών πάνω στο θέμα των προσεισμικών ενισχύσεων και την ανταλλαγή εμπειριών και προβληματισμών στο συγκεκριμένο θέμα.
Από τη δική μας πλευρά, και συναισθανόμενοι το χρέος μας, προσδοκούμε να ενεργοποιήσουμε το ενδιαφέρον της δημόσιας διοίκησης και να διαδώσουμε την ιδέα των μελετών και κατασκευών προσεισμικών ενισχύσεων στην ελληνική κοινή γνώμη με στόχο οι Έλληνες Μηχανικοί να εγγυώνται την ασφάλεια των κατασκευών και την ανάπτυξη της χώρας.

Οκτώ χρόνια πριν (When the going gets tough the tough get going)

Σαν σήμερα πριν από οκτώ χρόνια στις 21 Μαρτίου 2001 στον δεύτερο προημιτελικό του Κυπέλου Ελλάδος στο ποδόσφαιρο ο Ολυμπιακός επικράτησε με 1 – 4 του Παναθηναϊκού στο γήπεδο της Λεωφόρου Αλεξάνδρας. Η παραπάνω φωτογραφία είναι από το συγκεκριμένο αγώνα ο οποίος έχει μείνει στην ιστορία όχι μόνο για το μεγάλο σκορ και μάλιστα εκτός έδρας, αλλά και για τον πανηγυρισμό από τους παίκτες του Ολυμπιακού του τρίτου γκολ ο οποίος αποτυπώνεται στη φωτογραφία.
Στον πρώτο αγώνα όταν ο Λυμπερόπουλος σκόραρε για τον Παναθηναϊκό στράφηκε επιδεικτικά προς τους φιλάθλους του Ολυμπιακού και έδειξε το πίσω μέρος της φανέλας του που έγραφε το όνομά του. Το 1-1 εκείνου του αγώνα θεωρήθηκε μεγάλη επιτυχία για τον ΠΑΟ και πολλοί προεξόφλησαν την πρόκρισή του στη ρεβάνς της Λεωφόρου. Ο τρόπος που πανηγύρισε ο Λυμπερόπουλος συζητιόταν έντονα και έτεινε να γίνει σήμα κατατεθέν της επιτυχίας του ΠΑΟ. Όμως When the going gets tough the tough get going….
Οι παίκτες του Ολυμπιακού έδωσαν την απάντησή τους με τον καλύτερο και πιο ευρηματικό τρόπο θυμίζοντας σε όλους πως ποτέ δεν πρέπει να υποτιμάς μια ομάδα που ξέρει να κερδίζει γιατί ακόμα και αν χάσει μια μάχη θα βρει τον τρόπο να κερδίσει τον πόλεμο.

Η επισήμανση αυτή δεν αφορά μόνο στο ποδόσφαιρο αλλά μπορεί να βρει εφαρμογή και σε πολλά άλλα πεδία διαφορετικών αναμετρήσεων. Θα έλεγα μάλιστα πως είναι ιδιαίτερα επίκαιρη στο χώρο μας για την «ομάδα» που τα τελευταία χρόνια έχει μάθει να κερδίζει και θα κερδίσει ξανά τις κρίσιμες αναμετρήσεις, γιατί οι βασικοί συντελεστές της ξέρουν και μπορούν να κερδίζουν όταν πρέπει….

Νέες Τεχνολογίες και Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση

Η μεταρρύθμιση του δημόσιου τομέα πρέπει να αποτελέσει μια από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες που θα έπρεπε να αναλάβει μια μελλοντική κυβέρνηση. Κατά την προσωπική μου άποψη δύο είναι τα στοιχεία που αμαυρώνουν την εικόνα και λειτουργία του δημόσιου τομέα: Η διαφθορά και η αδυναμία εξοικονόμησης οικονομικών πόρων με περιστολή της άσκοπης σπατάλης.

Ζούμε σε μια χώρα όπου ο στόχος για πάταξη της διαφθοράς ιδιαίτερα στο δημόσιο τομέα, αποτελεί το μεγαλύτερο ζητούμενο διαχρονικά. Σε ότι αφορά τη διαφθορά στο δημόσιο Τομέα, η θέση της Ελλάδας σύμφωνα με την έκθεση της διεθνούς διαφάνειας το 2008 είναι τελευταία σε σχέση με την Ε.Ε. των 15 και κάτω από τη βάση του 5 με 4.7. Ανάλογα συμπεράσματα τεκμηριώνονται και από την έκθεση του World Economic Forum.

Την ίδια στιγμή, θεωρώ ότι είναι περιττό να αναλύσω περαιτέρω το πόσο κοστίζει στο μέσο φορολογούμενο πολίτη η λειτουργία ενός γραφειοκρατικού και σπάταλου δημόσιου τομέα.

Λύση για τα παραπάνω προβλήματα θα μπορούσε να αποτελέσει η Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση, η δυνατότητα εκμετάλλευσης των νέων τεχνολογιών στις συναλλαγές με το δημόσιο προς όφελος του πολίτη, με τελικό στόχο τη διαφάνεια και την εμπέδωση της ίδιας της δημοκρατίας.
Για να υποστηρίξουμε την έννοια της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης θα πρέπει να διερευνήσουμε τις θεμελιώδεις πρακτικές για τη δημιουργία και καθιέρωση υπηρεσιών e-government στην Ελλάδα.

Σημείο αναφοράς αποτελούν:
Οι διεθνείς πρακτικές και το ευρωπαϊκό σχέδιο δράσης στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας 2010,
Οι υπάρχουσες συνθήκες και υποδομή και η αποδοχή εκ μέρους της Κοινωνίας των Πολιτών στο σύνολο των ηλεκτρονικών υπηρεσιών που παρέχονται.

Όλα τα παραπάνω κρίνουν παράλληλα και την ποιότητα της δημοκρατίας μας σήμερα..

Αποτελεί αναμφισβήτητο γεγονός ότι η ηλεκτρονική διακυβέρνηση μετασχηματίζει τη σχέση με τους πολίτες, τον ιδιωτικό τομέα και τις δημόσιες υπηρεσίες προωθώντας τη συμμετοχή των πολιτών, τη βελτίωση της παροχής των υπηρεσιών, την ενίσχυση της ατομικής ευθύνης στο Δημόσιο, την αύξηση της διαφάνειας και τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας της κυβέρνησης.
Σε κάθε περίπτωση η ηλεκτρονική διακυβέρνηση δεν καταπολεμά εξορισμού τη διαφθορά. Η διαφθορά είναι ανθρώπινο χαρακτηριστικό, δεν εξαλείφεται ολοσχερώς και δε μηδενίζεται. Σε σχέση με τη δημόσια διοίκηση, όπου υπάρχει δυνατότητα άμεσης συναλλαγής, χωρίς τυπική διαδικασία, χωρίς καταγραφή και χωρίς έλεγχο δημιουργούνται συνθήκες ανάπτυξης της διαφθοράς. Επίσης η διαφθορά διογκώνεται ακόμη και όταν διαπιστώνεται, αλλά επικρατούν συνθήκες ατιμωρησίας. Επομένως, όποιο ηλεκτρονικό σύστημα και να χρησιμοποιηθεί μπορεί εύκολα να αχρηστευθεί στην πράξη αν η Πολιτεία δεν δίνει το παράδειγμα, δηλαδή αν δεν υπάρχει πολιτική βούληση για την πάταξη της διαφθοράς και δεν εμπεδωθεί κάτι τέτοιο σε όλα τα επίπεδα της δημόσιας διοίκησης.
Παράλληλα, η συμβολή του ΤΕΕ στην αξιοποίηση των δυνατοτήτων της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης και στην χρησιμοποίηση του κατάλληλου επιστημονικού δυναμικού είναι αρκετά σημαντική και πρέπει να αναγνωριστεί.
Από την πλευρά των μηχανικών, αποτελεί χρέος μας να συμβάλλουμε στη διαμόρφωση μιας βάσης για ουσιαστική βελτίωση της διοίκησης, μια αλλαγή που θα ωφελήσει τη χώρα, μια μεταρρύθμιση με αξία για τον πολίτη.

Αυθαίρετη Δόμηση και Ημιυπαίθριοι χώροι

Το Τ.Ε.Ε. οφείλει να είναι κατηγορηματικά αντίθετο σε κάθε μαζική νομιμοποίηση αυθαιρέτων οποιασδήποτε τάξης ή μεγέθους γιατί με αυτόν τον τρόπο δημιουργείται ουσιαστικά η επόμενη γενιά αυθαιρέτων, ενώ έμμεσα παροτρύνεται ο απλός πολίτης από το ίδιο το κράτος συνεχώς ν΄αυθαιρετεί με την προσμονή μιας βέβαιης μελλοντικής νομιμοποίησης. Μ΄αυτόν τον τρόπο φυσικά γιγαντώνεται αντί να αντιμετωπίζεται το απαράδεκτο καθεστώς της αυθαίρετης δόμησης στην Ελλάδα. Και στην Ελλάδα του 2009 όταν μιλάμε για αυθαίρετα δεν εννοούμε τα φτωχικά σπιτάκια που στεγάζουν τα άπορα στρώματα της ελληνικής κοινωνίας όπως ίσως συνέβαινε σε μεγάλο βαθμό πριν από τριάντα και πλέον χρόνια, αλλά μιλάμε για τεράστιες βίλες εκτός σχεδίου δόμησης και σε δασικές περιοχές.

Το χειρότερο απ΄όλα είναι πως οι προτάσεις της κυβέρνησης δεν εντάσσονται σ΄ένα ευρύτερο πλέγμα αποφάσεων που θ΄αποτρέψουν και θα περιορίσουν την αυθαίρετη δόμηση αλλά χρησιμοποιούνται ως πρόσχημα για την επίλυση του Δημοσιονομικού προβλήματος της χώρας και για την κάλυψη της μαύρης τρύπας του προϋπολογισμού. Υπό αυτό το πρίσμα δεν κρίνονται απλώς ως αναποτελεσματικές και ανεφάρμοστες αλλά θα μπορούσε να τις χαρακτηρίσει κανείς λαϊκίστικες και επικίνδυνες.

Πρέπει να τονιστεί ότι το σύνολο των ειδικών επιστημόνων αλλά σε πολλές περιπτώσεις και των πολιτών έχει κατανοήσει πλήρως την ωφελιμότητα της ύπαρξης των ημιυπαιθρίων χώρων ως ελεύθερων χώρων στη λειτουργία ενός κτηρίου. Επομένως και η κατάργηση τους χωρίς ουσιαστική μελέτη του θέματος δεν αποτελεί λύση.

Είναι γεγονός πως το θέμα των ημιυπαιθρίων έχει εξελιχθεί σε κοινωνικό πρόβλημα και δεν αφορά μόνο τον μηχανικό που επιβλέπει ή κατασκευάζει μια κατοικία. Η συντριπτική πλειοψηφία των Ελληνικών κατοικιών που έχουν κατασκευαστεί μετά το 1985 έχουν ένα κλεισμένο ημιυπαίθριο χώρο με ευθύνη κυρίως του κράτους και προς όφελος όχι μόνο των κατασκευαστών αλλά και των ιδιοκτητών γης και των αγοραστών που είναι και οι τελικοί χρήστες.

Η ύπαρξή τους αποτελεί πλέον ένα δεδομένο που κανείς κατασκευαστής δεν μπορεί να αγνοήσει αφού με τις συνθήκες ανταγωνισμού που επικρατούν στην ελεύθερη αγορά θα γίνει αντιεμπορικός. Πρόκειται ουσιαστικά για μία έμμεση αύξηση του Συντελεστή Δόμησης εν γνώσει και με την ανοχή της πολιτείας και έτσι θα πρέπει ν΄αντιμετωπιστεί και όχι ως ένα απλό αυθαίρετο που το νομιμοποιούμε για να γεμίσουμε τα ταμεία του κράτους.

Σε κάθε περίπτωση οι ρυθμίσεις που προτείνει η κυβέρνηση δεν συνιστούν νομιμοποίηση των ημιυπαιθρίων αλλά εξαίρεση από την κατεδάφιση, η οποία αν θέλουμε να είμαστε ρεαλιστές δεν έχει κανένα μα κανένα ουσιαστικό περιεχόμενο. Δηλαδή για τους ιδιοκτήτες δεν θα αλλάξει απολύτως τίποτα εκτός από το γεγονός ότι θα κληθούν να καταβάλουν ένα χρηματικό ποσό για να καλύψουν τα ελλείμματα του κράτους, ενώ ταυτόχρονα θα δημιουργηθούν μεγάλα προβλήματα στις μεταβιβάσεις ακινήτων και στις συστάσεις οριζοντίων ιδιοκτησιών.

Θεσμικό πλαίσιο Παραγωγής Ιδιωτικών Έργων (ΜΗ.Κ.Ι.Ε.)

Ξεκινώντας την συζήτηση για τα ιδιωτικά έργα θα πρέπει να θέσουμε μια βασική παραδοχή. Τα ιδιωτικά έργα δεν αφορούν μόνο τον κύριο του έργου ή τον επιβλέποντα μηχανικό, αλλά είναι έργα ευρύτερου κοινωνικού συνόλου. Στεγάζουν τον Έλληνα πολίτη και οικογενειακά και επαγγελματικά, χρησιμοποιούνται από τον μέσο πολίτη στην καθημερινότητά του περισσότερο απ' ό,τι τα δημόσια έργα και τελικά οποιαδήποτε αστοχία σε αυτά μπορεί να προκαλέσει πολύ μεγαλύτερες καταστροφές και απώλειες από ό,τι μια επιμέρους αστοχία σε ένα δημόσιο έργο.
Βλέποντάς το, λοιπόν, με αυτό το πρίσμα είναι τεράστια παράλειψη της ελληνικής πολιτείας, όχι μόνο σήμερα αλλά εδώ και δεκαετίες, εδώ και πενήντα χρόνια από την εποχή της έξαρσης της αντιπαροχής που δεν θέσπισε και δεν ασχολήθηκε ποτέ να θεσπίσει κανόνες και αντίστοιχο θεσμικό πλαίσιο ιδιωτικών έργων, ένα θεσμικό πλαίσιο που θα πρέπει να κατανέμει ρόλους, ευθύνες, αρμοδιότητες και συνέπειες βέβαια και ταυτόχρονα να περιλαμβάνει διαδικασίες πιστοποίησης τόσο των ανθρωπίνων παραγόντων που συμμετέχουν, όσο και των υλικών.

Κάνοντας ένα σύντομο ιστορικό θα δούμε ότι η προσπάθεια δημιουργίας για το Μητρώο Κατασκευαστών Ιδιωτικών Έργων έχει ξεκινήσει πριν από τριάντα χρόνια, το 1978.
Το1985 για πρώτη φορά θεσμοθετήθηκε η ανάγκη καθορισμού των υποχρεώσεων των συντελεστών παραγωγής ιδιωτικών έργων με τον Ν1577/85 περί Γ.Ο.Κ. στην παράγραφο 8 του άρθρου 22.
Η συγκεκριμένη παράγραφος τροποποιείται στη συνέχεια με τον Ν2831 του 2000 και πλέον προβλέπεται η έγκριση προεδρικού διατάγματος για την σύσταση Μητρώου Κατασκευαστών Ιδιωτικών Έργων.
Το Φεβρουάριο του 2004 το Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. αποστέλλει σε όλους τους φορείς ένα σχέδιο προεδρικού διατάγματος για το Μητρώο Κατασκευαστών Ιδιωτικών Έργων, αλλά δυστυχώς αμέσως μετά τις εκλογές του 2004 το θέμα πάγωσε.
Το 2006 συστάθηκε μια Επιτροπή, η οποία μάλιστα έπρεπε μέχρι τον Ιούνιο του ίδιου έτους να έχει ολοκλήρωσε τα αποτελέσματα της, αλλά δεν έχει ως τώρα αποτελέσματα, έχει συνεδριάσει μόνο μία φορά χωρίς ουσιαστικά αποτελέσματα, ενώ από το καλοκαίρι του 2006 το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος κινεί την διαδικασία για το θέμα, αποστέλλει τις απόψεις του προς το Υπουργείο, το καλεί να προχωρήσει στην έκδοση του προεδρικού διατάγματος και ταυτόχρονα πραγματοποιείται και μία ημερίδα με θέμα το Μητρώο Κατασκευαστών Ιδιωτικών Έργων, όπου εκφράζονται πολλές και ενδιαφέρουσες απόψεις, οι οποίες έχουν κωδικοποιηθεί από την μόνιμη Επιτροπή του Τ.Ε.Ε. των ιδιωτικών έργων και την μόνιμη Επιτροπή οικοδομικής δραστηριότητας.

Απ' όλα αυτά γίνεται εύκολα αντιληπτό πως εάν το Τεχνικό Επιμελητήριο δεν πιέσει με ιδιαίτερη αποφασιστικότητα την πολιτεία και το Υπουργείο Χωροταξίας και δημοσίων έργων, δεν φαίνεται να υπάρχει πολιτική βούληση για την έκδοση του συγκεκριμένου προεδρικού διατάγματος που προβλέπεται στον νόμο του 2000 και θα έπρεπε να έχει γίνει εδώ και πολύ καιρό.

Ποιο είναι όμως το σημερινό καθεστώς στην παραγωγή ιδιωτικών έργων; Από τα στατιστικά στοιχεία που έχουμε προκύπτει ότι περίπου το 75% το σύνολο των εκδιδομένων οικοδομικών αδειών είναι μικρού και μεσαίου μεγέθους και σχεδόν εξολοκλήρου όλα αυτά τα έργα κατασκευάζονται από τον κύριο του έργου με αυτεπιστασία.
Δηλαδή, ο κύριος του έργου παίρνει την θέση του γενικού εργολάβου και αναθέτει τις επιμέρους εργασίες είτε σε υπεργολάβους είτε σε μεμονωμένους τεχνίτες. Αυτό το είδος του έργου καλείται ουσιαστικά να επιβλέψει ο επιβλέπων μηχανικός.
Σε αυτή την διαδικασία όμως κανείς από όλους τους προαναφερθέντες, πλην του επιβλέποντος μηχανικού, δεν διαθέτει καμία πιστοποίηση, ούτε την γνώση και την δυνατότητα για να εκτελέσει την εργασία την οποία αναλαμβάνει.
Αντίστοιχη κατάσταση παρουσιάζεται και σε ένα μικρό ποσοστό μεγάλων ιδιωτικών έργων που κατασκευάζονται από γενικό εργολάβο, καθώς τόσο ο εργολάβος όσο οι υπεργολάβοι που αναλαμβάνουν να κατασκευάσουν το μέρος του έργου ή οι μεμονωμένοι τεχνίτες που χρησιμοποιούνται, δεν διαθέτουν καμία πιστοποίηση.
Αποτέλεσμα αυτής της κατάστασης είναι ότι οποιαδήποτε κακοτεχνίες ή σωρεία κακοτεχνιών και προβλημάτων που παρουσιάζονται σε πολλά ιδιωτικά έργα, σε οποιοδήποτε ιδιωτικό έργο είτε μικρό είτε μεγάλο, ως ευθύνη πλημμελούς επίβλεψης να αποδίδεται στον επιβλέποντα μηχανικό, που είναι το μόνο πιστοποιημένο άτομο σε όλη αυτή την διαδικασία. Ενώ κανονικά ο ρόλος του μηχανικού είναι μόνο η εφαρμογή των εγκεκριμένων μελετών, αλλά στην πράξη εν τέλει απολογείται για τις όποιες κακοτεχνίες υπάρχουν συνολικά στο έργο.
Πολύ σημαντική παράμετρος στην παραγωγή των ιδιωτικών έργων είναι επίσης και τα χρησιμοποιούμενα υλικά, τα οποία πλην του ονόματός τους με κάποιες εξαιρέσεις είναι αγνώστων λοιπών στοιχείων.
Άρα λοιπόν, συνοπτικά βλέπουμε ότι οποιεσδήποτε κακοτεχνίες, οποιαδήποτε προβλήματα στην ποιότητα, στα υλικά με άγνωστες επιπτώσεις για τον χρήστη ή τους χρήστες και το περιβάλλον, δημιουργούν τεράστια προβλήματα στα ιδιωτικά έργα και το μόνο τελικά άτομο που μπορεί να έχει ευθύνη για όλα αυτά να είναι ο επιβλέπον μηχανικός, κάτι το οποίο είναι εντελώς λάθος.

Θα πρέπει, λοιπόν, με το προεδρικό διάταγμα να καθοριστούν και να εξειδικευτούν οι αρμοδιότητες, οι υποχρεώσεις, οι ευθύνες όλων των παραγόντων οι οποίοι συμμετέχουν καθ' οποιοδήποτε τρόπο στην παραγωγή των ιδιωτικών οικοδομικών έργων και αυτοί είναι ο κύριος του έργου, ο μελετητής μηχανικός, ο επιβλέπων μηχανικός, ο γενικός εργολάβος, ο κατ’ είδος εργασίας υπεργολάβος, ο τεχνίτης, αλλά ταυτόχρονα και οι παραγωγοί δομικών υλικών, οι προμηθευτές δομικών υλικών και κατά περίπτωση αρμόδιες δημόσιες υπηρεσίες και τα στελέχη τους.
Επίσης, θα πρέπει να οριστούν κατά περίπτωση και τα κριτήρια, οι προϋποθέσεις και οι διαδικασίες βάσει των οποίων οι εργολάβοι, οι υπεργολάβοι, οι παραγωγοί και οι προμηθευτές θα εντάσσονται σε αντίστοιχο μητρώο μέσα από το οποίο θα πιστοποιείται η πληρότητα, η ποιότητα και αξιοπιστία των παρεχόμενων υπηρεσιών αλλά και των υλικών και να καθοριστεί ο τρόπος επιμερισμό των ευθυνών όλων των παραπάνω προσώπων, το είδος των κυρώσεων και τα κριτήρια.
Επομένως, είναι απαραίτητο με το προεδρικό διάταγμα που θα πρέπει να εκδοθεί άμεσα να υπάρξει επαναπροσδιορισμός της πυραμίδας των συντελεστών παραγωγής ιδιωτικών έργων, αλλά και ταυτόχρονα να υπάρξουν διακριτοί και πιστοποιημένοι ρόλοι και ευθύνες ανάμεσα στους παραπάνω συντελεστές της πυραμίδας.
Στο σχέδιο προεδρικού διατάγματος που έχει κατατεθεί αυτή τη στιγμή, θα μπορούσαμε να εντοπίσουμε ορισμένα προβλήματα.
Ένα πρόβλημα είναι ο αποκλεισμός από το ΜΗ.Κ.Ι.Ε. των μελετητών δημοσίων έργων, που ως επί το πλείστον είναι μηχανικοί ΑΕΙ.
Στο μητρώο κατασκευαστών θα πρέπει να είναι δυνατή η εγγραφή για όλους τους μηχανικούς του Τεχνικού Επιμελητηρίου, οι οποίοι από τον τίτλο τους προφανώς και διαθέτουν την δυνατότητα και την ικανότητα να μελετούν, να επιβλέπουν και να κατασκευάζουν έργα.
Επίσης, μια άλλη παράμετρος είναι ότι το σχέδιο του προεδρικού διατάγματος θέτει μόνο οικονομικά και ποσοτικά κριτήρια, όπως τα τετραγωνικά μέτρα για την εγγραφή στο μητρώο, τα οποία σε πολλές περιπτώσεις λειτουργούν και ως στοιχεία αποκλεισμού κυρίως για τους νεότερους μηχανικούς και από μόνα τους δεν διασφαλίζουν την ποιότητα των έργων.
Αναλυτική και πολύ ενδιαφέρουσα πρόταση των κριτηρίων πιστοποίησης για την εγγραφή στο μητρώο έχει κατατεθεί από το Τ.Ε.Ε. κεντρικής Μακεδονίας η οποία θα πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη.
Σχετικά με τις πιστοποιήσεις των συντελεστών παραγωγής ιδιωτικών έργων, σε ό,τι αφορά το ανθρώπινο δυναμικό η πιστοποίηση για όλες τις βαθμίδες θα πρέπει να γίνεται από το Τεχνικό Επιμελητήριο. Η σχετική πρόταση που ήδη το ΤΕΕ επεξεργάζεται προς αυτή την κατεύθυνση, προτείνει το Τεχνικό Επιμελητήριο να είναι ο φορέας πιστοποίησης όλων των τεχνικών επαγγελμάτων, με διαβαθμίσεις, βέβαια, ανάλογα με την κατάταξη και την βαθμίδα.
Για τα υλικά η πιστοποίηση θα πρέπει να αποτελεί υποχρέωση και αρμοδιότητα του κράτους και σε καμία περίπτωση να μην βαρύνει τον επιβλέποντα μηχανικό.
Προφανώς βέβαια το Τ.Ε.Ε. σε συνεργασία με τον ΕΛΟΤ θα προχωρήσει και σε διαδικασίες πιστοποίησης των υλικών, αλλά όσον αφορά την ευθύνη σε περίπτωση που κάποιο υλικό δεν είναι αυτό το οποίο θα πρέπει με βάση τις προδιαγραφές, δεν είναι δυνατόν και σε αυτή την περίπτωση ο επιβλέπον μηχανικός να έχει την ευθύνη, θα πρέπει να είναι υπεύθυνο το κράτος για να εξετάζει αυτή την διαδικασία.
Πολύ βασικό στοιχείο στην θέσπιση του Μητρώου Κατασκευαστών Ιδιωτικών Έργων και είναι και ένα σημείο διαφωνίας με άλλους παράγοντες, όχι μηχανικούς, είναι ο διαχωρισμός ανάμεσα στην εμπορική δραστηριότητα και την κατασκευαστική δραστηριότητα.
Η κατασκευαστική δραστηριότητα αφορά μόνο τους μηχανικούς, είναι άλλο πράγμα να είσαι κατασκευαστής και άλλο πράγμα έμπορος, να πουλάς διαμερίσματα. Σε κάθε περίπτωση για το κατασκευαστικό κομμάτι υπεύθυνος θα πρέπει να είναι μόνο ο αρμόδιος, που δεν είναι άλλος από τον μηχανικό και αυτό θα πρέπει να το διασφαλίσει το Μητρώο Κατασκευαστών Ιδιωτικών Έργων.
Ο διαχωρισμός της επιχειρηματικής από την επιστημονική και τεχνική ιδιότητα θα οδηγήσει σε αποσαφήνιση των ρόλων και τελικά σε υγιέστερο σύστημα παραγωγής.

Βέβαια το μητρώο κατασκευής ιδιωτικών έργων και τα ιδιωτικά έργα δεν είναι μόνο τα οικοδομικά και γι' αυτό θα πρέπει να θεσπιστούν και να προβλεφθούν όλες οι κατηγορίες των ιδιωτικών έργων, εκτός από τα οικοδομικά και τα ηλεκτρομηχανολογικά και τα έργα επισκευής φέροντος οργανισμού κτιρίων και τα λιμενικά έργα, τα έργα οδοποιίας, τα συγκοινωνιακά και τα ενεργειακά έργα.

Επιγραμματικά κάποιες προϋποθέσεις για τη δημιουργία των μητρώων κατασκευαστών, θα πρέπει να είναι:
Δημιουργία Επιτροπής πιστοποίησης δεξιοτήτων προσώπων σύμφωνα με το πρότυπο ISO1704 από το Τεχνικό Επιμελητήριο της Ελλάδας.
Δημιουργία σε συνεργασία με τους ήδη υπάρχοντες φορείς το ΙΕΚΕΜ και το ΙΟΚ σεμιναρίων εκπαίδευσης και κατάρτισης.
Συνεργασία, όπως είπα προηγουμένως, του Τεχνικού Επιμελητηρίου με τον αντίστοιχο φορέα τον ΕΛΟΤ για την πιστοποίηση των υλών και των υλικών.

Ταυτόχρονα οι προϋποθέσεις για τη λειτουργία των μητρώων θα είναι:
Δημιουργία ειδικών συμβάσεων αναλόγως της κατηγορίας μητρώου και της ειδικότητας, οι οποίες θα συνάπτονται ανάμεσα στον εγγεγραμμένο του ΜΗ.Κ.Ι.Ε. και τον κύριο του έργου για την εκτέλεση οποιασδήποτε εργασίας.
Θέσπιση εγγύησης καλής εκτέλεσης του έργου για κάθε εγγεγραμμένο στα μητρώα μέσω εγγυητικών, αντί της θέσπισης οικονομικών ορίων εγγραφής.
Θέσπιση ανώτατου ορίου όγκου κτιρίου για την κατασκευή έργων με αυτεπιστασία, εκτός, βέβαια, από κάποιες ειδικές περιπτώσεις.
Ενημέρωση των αρμόδιων φορέων του Ι.Κ.Α. και της ΣΔΟΕ με τα στοιχεία των μητρώων για την υποχρεωτική χρήση μόνο εγγεγραμμένων σε αυτά για την παραγωγή των έργων ή και μεμονωμένων εργασιών.
Οι προϋποθέσεις εγγραφής στα μητρώα, στα μητρώα συντελεστών παραγωγής ιδιωτικών έργων θα εγγράφονται φυσικά ή νομικά πρόσωπα που θα διαθέτουν πιστοποίηση της ικανότητάς τους από τον αρμόδιο φορέα να αναλαμβάνουν ή με οποιοδήποτε τρόπο να συμμετέχουν στην κατασκευή έργων εν όλο ή εν μέρει.
Οι εγγεγραμμένοι θα ταξινομούνται σε κατηγορίες αναλόγως του σχήματος που δηλώνεται.
Πρώτον, εργολάβος, ο οποίος θα διαθέτει πιστοποιημένα τις γνώσεις, την εμπειρία και τα λοιπά, απαραίτητα στοιχεία για την οργάνωση της κατασκευής του συνόλου του έργου.
Ο υπεργολάβος που θα διαθέτει πιστοποιημένα τις γνώσεις, την εμπειρία και τα λοιπά απαραίτητα στοιχεία για την κατασκευή τμήματος του έργου.
Ο τεχνίτης αντίστοιχα θα διαθέτει πιστοποιημένα τις γνώσεις και την εμπειρία για την εκτέλεση συγκεκριμένης εργασίας ή εργασιών του έργου.
Αντίστοιχα, μητρώο για τον παραγωγό υλών υλικών κατασκευής και διανομέα υλών υλικών κατασκευής.
Όλες οι παραπάνω γενικές κατηγορίες θα διαθέτουν υποκατηγορίες αναλόγως της εμπειρίας και της γνώσης του αντικείμενου και άλλων στοιχείων των εγγεγραμμένων στα μητρώα και για την αλλαγή αυτής θα γίνεται με την υποβολή των απαραίτητων από την αρμόδια Επιτροπή στοιχείων.
Σε κάθε περίπτωση, η εγγραφή στα μητρώα κατασκευαστών θα είναι δυνατή για όλους τους μηχανικούς του Τ.Ε.Ε., οι οποίοι διαθέτουν την ικανότητα από τον τίτλο τους και μόνο να μελετούν, να επιβλέπουν και να κατασκευάζουν τα έργα.

Τέλος, κάποια προτεινόμενα μέτρα για την διασφάλιση του ελέγχου ποιότητας και της ασφάλειας των ιδιωτικών έργων. Προτείνεται η ενοποίηση ελεγκτικών μηχανισμών έργων του κράτους και η δημιουργία επιθεώρησης ιδιωτικών έργων με ταυτόχρονη καθιέρωση του θεσμού των ορκωτών ελεγκτών μηχανικών, η καθιέρωση αδιάβλητου δειγματοληπτικού συστήματος ελέγχου των κατασκευών σεβαστού από όλους τους εμπλεκόμενους για την ανύψωση του κύρους των μηχανικών και την πάταξη της διαφθοράς και εφαρμογή νομοθετικών μέτρων για την βελτίωση των κατασκευών, όπως το ‘πράσινο κουτί’ στις οικοδομές ταυτόχρονα προώθηση κανόνων πιστοποίησης ποιότητας υλικών και κατασκευαστών.

ΚΑΙ ΠΑΛΙ ΜΑΖΙ

Ύστερα από εννέα μήνες χωρίς ανάρτηση στο blog ήρθε επιτέλους η ώρα να τα ξαναπούμε. Σε αυτούς τους εννέα μήνες μεσολάβησαν πολλά ορισμένα από αυτά θα έπρεπε να σχολιαστούν και ορισμένα όχι. Από τις 30 Μαίου που έγινε η τελευταία δημοσίευση έμειναν ασχολίαστα πολλά πολιτικά γεγονότα όπως το σκάνδαλο του Βατοπεδίου, η ανατροπή στις δημοσκοπήσεις, η απομυθοποίηση του Τσίπρα και του Συνασπισμού, οι ταραχές του Δεκεμβρίου στο κέντρο της Αθήνας και άλλα…
Επίσης δεν μου δόθηκε η ευκαιρία να σχολιάσω τους Ολυμπιακούς αγώνες και το Euro τον πρόωρο αποκλεισμό από το champions league και την ομάδα που ακόμα χτίζει στο μπάσκετ ο Παναγιώτης Γιαννάκης με τη συμβολή των αδερφών Αγγελόπουλου. Και βέβαια τις συναυλίες του Bruce Springsteen στο Παρίσι και της Madonna στην Αθήνα καθώς και πολλά θέματα του Τεχνικού Επιμελητηρίου και των Μηχανικών.
Σημασία έχει πως από εδώ και στο εξής θα υπάρχουν τακτικές δημοσιέυσεις στο blog. Ας μην ξεχνάμε άλλωστε πως το προσεχές διάστημα αναμένεται καυτό σε πολιτικό επίπεδο και όχι μόνο….

Οι 10 Μικροί Μύθοι για το Εθνικό Χωροταξικό.

• Μύθος πρώτος: «Πρόκειται για μια μεγάλη μεταρρύθμιση». Δυστυχώς το εθνικό χωροταξικό δεν διορθώνει τα κακώς κείμενα, διαιωνίζει όσα υπάρχουν και νομιμοποιεί αυθαιρεσίες.
• Μύθος δεύτερος: «Για πρώτη φορά στην Ελλάδα θα μπει τάξη». Η κυβέρνηση της ΝΔ το 2004 παρέλαβε πρώτον, νόμο ο οποίος τον υποχρέωνε να προωθήσει εθνικό χωροταξικό. Δεύτερον, 12 έτοιμα περιφερειακά χωροταξικά. Και τρίτον, έτοιμο σχέδιο εθνικής χωροταξικής οργάνωσης. Δυστυχώς η ΝΔ επί 3,5 χρόνια δεν έκανε απολύτως τίποτα.
• Μύθος τρίτος: «Η συγκεκριμένη πρόταση προέκυψε μετά από εκτενή διάλογο». Ο διάλογος στο ΕΣΧΣΑΑ εξελίχθηκε σε παρωδία. Το κείμενο που θα έρθει στη Βουλή έχει απορριφθεί από όλες τις περιβαλλοντικές οργανώσεις, από τους περισσότερους φορείς που συμμετέχουν στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξίας, όπως για παράδειγμα: Τεχνικό Επιμελητήριο, Σύλλογο Αρχιτεκτόνων, Σύλλογο Πολεοδόμων.
  
• Μύθος τέταρτος: «Το Εθνικό Χωροταξικό φέρνει μια νέα διοικητική μεταρρύθμιση». Στο νομοσχέδιο γίνονται μόνο λεκτικές αναφορές και παραπέμπει τα πάντα στο μέλλον..
• Μύθος πέμπτος: «ο καθένας θα ξέρει τι να κάνει, που να το κάνει». Πρόκειται για τη μεγαλύτερη απάτη καθώς το Εθνικό Χωροταξικό είναι στρατηγικό πλαίσιο ανάπτυξης της χώρας. Άρα δεν θα μπορούσε αντικειμενικά να εξειδικεύεται σε επιμέρους ζητήματα.
  
• Μύθος έκτος: «Προωθούνται εντάξεις εξπρές στα σχέδια πόλης». Αυτή τη στιγμή περίπου 350 Γενικά Πολεοδομικά Σχέδια και ΣΧΟΟΑΠ (Σχέδια Χωρικής Οργάνωσης Ανοιχτών Πόλεων), είναι σε εξέλιξη. Εάν αυτή τη στιγμή αλλάξουν οι προδιαγραφές εκπόνησής τους, αντί για ένα ή δύο χρόνια στα οποία θα είχαν ολοκληρωθεί, θα μιλάμε για 5ετία.
  
• Μύθος έβδομος: «θα υπάρξουν αλλαγές για την εκτός σχεδίου δόμηση και για την αυθαίρετη δόμηση». Δεν λύνεται το πρόβλημα της εκτός σχεδίου δόμησης και δεν καταπολεμάται αποτελεσματικά η αυθαίρετη δόμηση.
  
• Μύθος όγδοος: «Ακολουθείται ένα άλλο μοντέλο ανάπτυξης». Δεν ανατρέπεται το παλιό μοντέλο Αθήνα – Θεσσαλονίκη που οδηγεί σε υπερσυγκεντρωτισμό και κάποια κέντρα στην περιφέρεια. Αυτό δεν συνιστά σε καμία περίπτωση περιφερειακή ανάπτυξη.
  
• Μύθος ένατος: το συγκεκριμένο Εθνικό Χωροταξικό χρησιμοποιείται ως θεσμική ομπρέλα για να προωθηθεί ουσιαστικά το Ειδικό Χωροταξικό Τουρισμού που οδηγεί σε «φιλετοποίηση» και οικονομική εκμετάλλευση του φυσικού πλούτου της χώρας.
• Μύθος δέκατος: «το Εθνικό Χωροταξικό συμβαδίζει απολύτως με τις αρχές της περιβαλλοντικής προστασίας». Με έγγραφό της η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζητά από το αρμόδιο Υπουργείο να τεκμηριώσει γιατί το συγκεκριμένο κείμενο δεν συνοδεύεται από στρατηγική μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων με δεδομένο, ότι υπάρχει Κοινοτική Οδηγία, η οποία επιβάλει σε όλα τα μεγάλης σημασίας σχέδια παρέμβασης στο χώρο να συνοδεύονται από την αντίστοιχη στρατηγική μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

ΕΘΝΙΚΟ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

Ο χωροταξικός σχεδιασμός μιας χώρας και οι επιλογές που περιλαμβάνονται σε αυτόν αποτελούν πρωτεύουσα πολιτική επιλογή στρατηγικού χαρακτήρα, αφού ρυθμίζει τον εθνικό χώρο, συντονίζει τις χωρικές επιπτώσεις όλων των επιμέρους πολιτικών (π.χ. αγροτικής, έργων υποδομής, αναπτυξιακών κινήτρων, ενέργειας, προστασίας οικοσυστημάτων κ.ά.) και παρέχει κατευθύνσεις για την άσκηση πολεοδομικής πολιτικής. Ένα Χωροταξικό Σχέδιο αποτελεί το μοναδικό στήριγμα μιας ολοκληρωμένης και μακροπρόθεσμης εθνικής αναπτυξιακής πολιτικής και μοναδικό εργαλείο συντονισμού των Τομεακών Πολιτικών. Ουσιαστικά, το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο αποτελεί το Σύνταγμα χωρικής οργάνωσης της Ελλάδας και δίνει τις βασικές κατευθύνσεις για μεσο-μακροπρόθεσμες δράσεις σε όλες τις Τομεακές Πολιτικές που έχουν χωρική διάσταση, με χρονικό ορίζοντα εφαρμογής τη 15ετία.

Η απουσία μέχρι σήμερα Εθνικού Χωροταξικού Σχεδίου, δηλαδή η απουσία καταγραφής ανάλυσης, αξιολόγησης και ρύθμισης των βασικών προβλημάτων και δυνατοτήτων οργάνωσης του ελληνικού χώρου, ήταν ένας από τους βασικότερους παράγοντες που οδήγησαν:
α. στην απουσία ενός ενιαίου χωρικού πλαισίου στρατηγικού και μακροχρόνιου χαρακτήρα για τη δομική οργάνωση του χώρου.
β. στην εγκατάλειψη της υπαίθρου και την υπερδιόγκωση της Αθήνας (και δευτερευόντως της Θεσσαλονίκης) σε βάρος του υπόλοιπου εθνικού χώρου.
γ. στην εκτεταμένη διάχυση αστικών κτισμάτων και δραστηριοτήτων, εκτός Σχεδίων Πόλης και σε βάρος αγροτικών εκτάσεων υψηλής παραγωγικότητας.
δ. στον ανεπαρκή συντονισμό των διαφορετικών κατηγοριών μεταφορικών υποδομών (αυτοκινητόδρομοι, σιδηρόδρομος, αεροδρόμια, λιμάνια).
ε. στην ανυπαρξία κανόνων για χωροθέτηση επενδυτικών – παραγωγικών δραστηριοτήτων.
στ. στην απουσία χωρικών κατευθύνσεων προς τις εκάστοτε αρμόδιες πολιτικές ηγεσίες (Κεντρική Κυβέρνηση, Περιφέρειες, Αυτοδιοίκηση) σχετικά με τη λήψη μέτρων για προστασία και αναβάθμιση του Δασικού πλούτου και του Υδάτινου δυναμικού της χώρας.
ζ. στην υποβάθμιση σημαντικών φυσικών και πολιτιστικών πόρων.
η. στην άνιση (και κοινωνικά άδικη) πρόσβαση στα δίκτυα μεταφορών και επικοινωνιών.
θ. στην υπονόμευση της ανταγωνιστικότητας και της χωρικής συνοχής της χώρας.

Ενώ στα ζητήματα του Πολεοδομικού Σχεδιασμού, η χώρα έχει (έστω και συνήθως αρνητικές) εμπειρίες για πολλά χρόνια, αντίθετα στα ζητήματα του Χωροταξικού Σχεδιασμού η εμπειρία είναι σαφώς μικρότερη. Οι πρώτες προσπάθειες στην Ελλάδα ξεκίνησαν με το ν.360/1976. Ουσιαστικά, όμως, ενεργοποιήθηκαν μόνο μετά την ψήφιση του ν. 2742/1999. Άλλωστε, και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, τομή στα ζητήματα ρύθμισης του ευρωπαϊκού χώρου αποτελεί το Σχέδιο Ανάπτυξης του Κοινοτικού Χώρου του 1999, γεγονός που οδήγησε σε νέες χωρικές προσεγγίσεις και αναθεωρήσεις νομοθεσιών σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες.

ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟ – ΣΗΜΕΙΑ ΚΡΙΤΙΚΗΣ

I. Ο διάλογος στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξικού Σχεδιασμού & Αειφόρου Ανάπτυξης (ΕΣΧΣΑΑ) εξελίχθηκε σε παρωδία. Η πρόταση που προωθείται υπερψηφίστηκε μόνο από τους πέντε (5) σε σύνολο 16 φορέων που συμμετέχουν στο Όργανο. Σημειώνεται ότι σοβαρότατες επιφυλάξεις έχουν εκφράσει τόσο ο Υπεύθυνος Μελετητής (που του ανατέθηκε η σχετική προετοιμασία από το ΥΠΕΧΩΔΕ), όσο και αρμόδιοι πολιτικοί και υπηρεσιακοί παράγοντες από Υπουργεία που σχετίζονται με το χώρο (Ανάπτυξης, Γεωργίας, Τουρισμού, Οικονομίας, κ.ά.)
II. Με ανακοίνωσή τους οι 10 μεγαλύτερες περιβαλλοντικές οργανώσεις της χώρας (ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ, ΑΡΧΑΙΛΩΝ, ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ, ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ, ΚΑΛΛΙΣΤΩ, ΔΙΚΤΥΟ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS, ΜΟm- ΕΤΑΙΡΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗΣ ΦΩΚΙΑΣ, GREENPEACE, WWF HELLAS) ζητούν την απόσυρση του Σχεδίου και το ξεκίνημα νέας διαδικασίας για τους ακόλουθους λόγους:
- Το σχέδιο υπόσχεται διαιώνιση προβλημάτων, νομιμοποίηση αυθαιρεσιών και όχι λύσεις
- Περιλαμβάνει αναφορές για σειρά κατασκευαστικών έργων, χωρίς ένταξη σε ένα ενιαίο όραμα, αντί να χαράζει τις κατευθύνσεις μιας οικολογικά βιώσιμης ανάπτυξης
- Αντί για συγκεκριμένες κατευθύνσεις προστασίας του περιβάλλοντος, απλώς παραθέτει καταλόγους με τις συμβατικές υποχρεώσεις της χώρας έναντι των αντίστοιχων κοινοτικών πολιτικών
- Η διαδικασία «διαβούλευσης» στο ΕΣΧΣΑΑ κατέληξε σε παρωδία
III. Στα θέματα αρμοδιότητας ΥΠΕΧΩΔΕ, το κείμενο είναι εξαιρετικά φειδωλό και καθόλου συγκεκριμένο τόσο στα χρονοδιαγράμματα υλοποίησης, όσο και στους διατιθέμενους πόρους. Αντίθετα, σε ζητήματα αρμοδιότητας άλλων Υπουργείων ή άλλων φορέων εμφανίζεται ως εξαιρετικά γαλαντόμο. Χαρακτηριστικά παραδείγματα:
- Δεν αναφέρει απολύτως τίποτα για την ολοκλήρωση του Εθνικού Κτηματολογίου (αρμοδιότητα ΥΠΕΧΩΔΕ).
- Προβλέπει τη δυνατότητα εφαρμογής Αστικών Διοδίων σε μεγάλες πόλεις (αρμοδιότητα Υπουργείου Μεταφορών).
IV. Δεν περιλαμβάνει το Σχέδιο, ούτε στο κείμενο ούτε στους Χάρτες, καμία απολύτως συγκεκριμένη πρόταση για την υλοποίηση νέου «Καποδίστρια» σε επίπεδο Δήμων, Νομαρχιών και Περιφερειών, παρά μόνο τη γενικόλογη διατύπωση να έχει υπάρξει μείωση του αριθμού τους εντός της επόμενης 4ετίας. Είναι χαρακτηριστικό ότι στο άρθρο 11 – Διοικητική Ανασυγκρότηση (σελ.69-70) η μόνη σχετική διατύπωση είναι η εξής: «είναι αναγκαία η μείωση του αριθμού Περιφερειών, Νομαρχιών και Δήμων... εντός 4ετίας... με ευθύνη του αρμόδιου Υπουργείου, ύστερα από ειδική μελέτη». Δηλ., ουσιαστικά αυτονόητο ευχολόγιο και μόνο. Πολύ περισσότερο που δεν προβλέπεται τίποτα για το βασικό ζήτημα που τίθεται κάθε φορά από την Αυτοδιοίκηση Α? και Β? βαθμού και που αφορά στην ουσιαστική χρηματοδότηση των δράσεών της από τον κρατικό προϋπολογισμό.
V. Προβλέπεται η κατασκευή και λειτουργία μέσα σε μια 5ετία Δικτύων Αποχέτευσης και Βιολογικών Καθαρισμών σε όλους τους οικισμούς της χώρας άνω των 2.000 κατοίκων. Πουθενά, όμως, δεν αναφέρονται διαθέσιμοι πόροι, σχέδιο υλοποίησης, χρονοδιάγραμμα, κ.ά. Εξάλλου πρόσφατα η χώρα καταδικάστηκε για την ανυπαρξία βιολογικών καθαρισμών, ή την κακή λειτουργία τους ακόμη και σε πόλεις που λειτουργούν εδώ και χρόνια (Τρίπολη, Κατερίνη, κ.ά.).
VI. Σε δύο από τα σημαντικότερα θέματα του περιβάλλοντος, τη διαχείριση του υδάτινου πλούτου και τη μείωση της σπατάλης ενέργειας από τα κτίρια, Οδηγίες για τις οποίες η Ελλάδα καταδικάστηκε πρόσφατα από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, θέματα αρμοδιότητας του ΥΠΕΧΩΔΕ, δεν υπάρχει απολύτως καμία πρόβλεψη για χρονοδιάγραμμα υλοποίησης, στοχοθεσία σε ποσοτικούς και ποιοτικούς δείκτες και χρηματοδότηση. Το Σχέδιο αγνοεί την κλιματική αλλαγή, αφού δε δίνει την απαιτούμενη προτεραιότητα στην προστασία και διαχείριση των δασικών και υδάτινων οικοσυστημάτων. Η λειψυδρία αντιμετωπίζεται με εξωφρενική ελαφρότητα και με απουσία οποιουδήποτε σχεδιασμού σύγχρονης αρδευτικής πολιτικής με σοβαρά εγγειοβελτιωτικά έργα μικρής και μεγάλης κλίμακας. Εμφανίζει πλήρη απουσία προβλέψεων για κανόνες βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής στα κτίρια.
VII. Η Κυβέρνηση της ΝΔ αρέσκεται για τα θέματα χωροταξίας να επαναλαμβάνει ένα μεγάλο ψέμα, ότι δηλαδή, είναι ο μεγάλος μεταρρυθμιστής του χώρου, αφού «Για πρώτη φορά στην Ελλάδα...». Υπενθυμίζουμε ότι:
- Το θεσμικό πλαίσιο πάνω στο οποίο στηρίζεται τώρα ο κ. Σουφλιάς για να προωθήσει το Εθνικό Χωροταξικό υιοθετήθηκε από την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ (ν.2742/1999).
- Μετά τη ψήφιση του συγκεκριμένου Νόμου ανατέθηκαν, εκπονήθηκαν και θεσμοθετήθηκαν με Υ.Α. δώδεκα (12) Περιφερειακά Χωροταξικά Σχέδια (για όλες τις Περιφέρειες της χώρας πλην Αττικής), καθώς και ένα Ειδικό Χωροταξικό για τα Σωφρονιστικά Καταστήματα.
- Στο τέλος του 2003 υπήρχε έτοιμο Σχέδιο Εθνικού Χωροταξικού που είχε ήδη συζητηθεί στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξίας και απέμενε μόνο η ψήφισή του στη Βουλή.
VIII. Επιβεβαιώνεται η αρχική καταγγελία του ΠΑΣΟΚ ότι το συγκεκριμένο Εθνικό Χωροταξικό χρησιμοποιείται ως θεσμική ομπρέλα για να προωθηθεί ουσιαστικά το Ειδικό Χωροταξικό Τουρισμού, το οποίο έχει και το μεγάλο ενδιαφέρον για πολλούς φανερούς και μη, οικονομικούς παράγοντες και το οποίο θεωρείται ως απαράδεκτο από το σύνολο της επιστημονικής κοινότητας, των οικολογικών οργανώσεων και του πολιτικού κόσμου. Προεγκρίνει βασικούς άξονες του Ειδικού Χωροταξικού για τον Τουρισμό που οδηγεί σε πλήρη παράδοση των καλύτερων περιοχών της χώρας σε μεγάλα κατασκευαστικά συμφέροντα.
IX. Βασική παράμετρος αξιολόγησης ενός εθνικού χωροταξικού σχεδίου αποτελούν οι κατευθύνσεις Περιφερειακής ανάπτυξης που δίνονται μέσα από αυτό για τις Περιφέρειες της χώρας στους τομείς των υποδομών, των λειτουργιών των Αστικών Κέντρων, της ανάπτυξης του αγροτικού τομέα και της λειτουργίας συστήματος προώθησης παραγωγικών και καινοτομικών πρωτοβουλιών. Με δεδομένο ότι απαιτείται (και νομοθετικά) η επικαιροποίηση των Περιφερειακών Χωροταξικών Πλαισίων που εκπονήθηκαν για τις 12 Περιφέρειες της χώρας (πλην Αττικής) το 2003, αποκτά πρωταρχική πολιτική αναπτυξιακή σπουδαιότητα η περιφερειακή προσέγγιση των βασικών χωροταξικών κατευθύνσεων της χώρας σε όλους τους τομείς. Χαρακτηριστικά σημειώνεται ότι απουσιάζει τόσο ο σαφής προσδιορισμός χωρικών επιπέδων αναφοράς (Περιφερειών), πάνω στα οποία στηρίζεται η αποκέντρωση και η ισόρροπη περιφερειακή ανάπτυξη, όσο και οι σαφείς αναπτυξιακές και χωρικές κατευθύνσεις ανά Περιφέρεια με συγκεκριμένα προγραμματικά μεγέθη.
X. Το Εθνικό Χωροταξικό, με την αποσαφήνιση του εθνικού χωρικού προτύπου ανάπτυξης που διαμορφώνει στο χρονικό ορίζοντα εφαρμογής του (15ετία, δηλ. μέχρι το 2023), απαιτεί:
- Καλό συντονισμό με το ΕΣΠΑ 2007-2013, το οποίο όμως σημειώνεται ότι έχει χρονική διάρκεια εφαρμογής τη μισή από αυτήν του Χωροταξικού, το οποίο είναι σαφώς πιο μακροπρόθεσμο. Ουσιαστικά, το Εθνικό Χωροταξικό θα έπρεπε να είναι πολύ πιο προωθημένο από το ΕΣΠΑ, κάτι το οποίο απουσιάζει κραυγαλέα.
- Σαφή συγκεκριμενοποίηση μέτρων εφαρμογής, μετρήσιμων στόχων και χρονοδιαγραμμάτων εφαρμογής που θα υλοποιήσουν τις όποιες χωρικές αναπτυξιακές κατευθύνσεις.
- Κάλυψη των κενών πολιτικής στα πεδία (ιδιαίτερα της αειφόρου ανάπτυξης και της προστασίας του περιβάλλοντος) όπου έχουν διαπιστωθεί σημαντικά ελλείμματα.
XI. Καθοριστικό στοιχείο διαφοροποίησης ενός Χωροταξικού Σχεδίου από ένα Αναπτυξιακό Σχέδιο είναι ότι το Χωροταξικό προτάσσει την χωρική συνοχή και την επάρκεια των φυσικών πόρων ως βασικών προϋποθέσεων για τις όποιες αναπτυξιακές επιλογές, ενώ ένα Αναπτυξιακό Σχέδιο (όπως το ΕΣΠΑ) προτάσσει κυρίως την έννοια της ανταγωνιστικότητας. Το προτεινόμενο Σχέδιο προωθεί σχεδόν αποκλειστικά το δεύτερο. Επιπλέον, αγνοείται ουσιαστικά σε όλα τα επίπεδα οργάνωσης του χώρου η έννοια της ποιότητας που ως συγκριτικό πλεονέκτημα της χώρας θα πρέπει να διαπερνά όλες τις επιμέρους δράσεις από τις Υποδομές μέχρι τον Τουρισμό. Σε ένα Χωροταξικό Πλαίσιο πρέπει να είναι απολύτως σαφής η έννοια της βιώσιμης ανάπτυξης, καθώς και η ανάγκη στάθμισης των τριών βασικών παραμέτρων της (προστασία και αναβάθμιση περιβάλλοντος, οικονομική ανάπτυξη και μεγέθυνση, κοινωνική συνοχή) για την αποφυγή μονοδιάστατων προσεγγίσεων.
XII. Δεν προβλέπεται κανένα χρονοδιάγραμμα για την ενεργοποίηση ήδη θεσμοθετημένων (με το ν.2742/1999) χωροταξικών εργαλείων εφαρμογής, όπως: i) οι Περιοχές Οργανωμένης Ανάπτυξης Παραγωγικών Δραστηριοτήτων (ΠΟΑΔΠ), ii) οι Περιοχές Ειδικών Χωρικών Παρεμβάσεων (ΠΕΧΠ) που έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών όπως οι πυρκαγιές και iii) τα Σχέδια Ολοκληρωμένων Αστικών Παρεμβάσεων (ΣΟΑΠ) για περιοχές υπό αστικοποίηση με ειδικά προβλήματα. Βασικές προϋποθέσεις ενεργοποίησής τους αποτελούν:
- η έκδοση των προβλεπόμενων κανονιστικών πράξεων που δεν έχει γίνει μέχρι σήμερα
- η διαμόρφωση ενός Επιχειρησιακού Σχεδίου – Προγράμματος εκπόνησης σχετικών μελετών
XIII. Το προτεινόμενο μοντέλο ανάπτυξης μας γυρίζει στις κατασκευαστικές λογικές της δεκαετίας του ‘70, είναι αναχρονιστικό και αντίθετο σε κάθε λογική ισόρροπης περιφερειακής ανάπτυξης. Αναπαράγει το σημερινό μοντέλο των μεγάλων αστικών κέντρων και ουσιαστικά αγνοεί τη συμπληρωματικότητα που στις σημερινές παγκοσμιοποιημένες συνθήκες είναι απαραίτητο να υλοποιείται μέσα από τη στήριξη Δικτύων (αλληλοσυμπληρούμενων) Πόλεων. Οδηγεί σε αναπτυξιακή οπισθοδρόμηση και περιβαλλοντική υποβάθμιση. Προσαρμόζει τους Άξονες Ανάπτυξης αποκλειστικά και μόνο στους μεγάλους Οδικούς Άξονες. Η έννοια της φέρουσας ικανότητας ενός τόπου, δηλαδή η δυνατότητα ενός τόπου να ανταπεξέλθει σε νέες ανάγκες τροφοδοσίας με νερό, διαχείρισης απορριμμάτων, κ.ά. αγνοείται απολύτως. Οι συνδυασμένες μεταφορές αποτελούν φτωχό συγγενή.
XIV. Ιδιαίτερα ανησυχητικό σημείο αποτελεί η πρόβλεψη για «αναμόρφωση» των προδιαγραφών των ΓΠΣ και των ΣΧΟΟΑΠ, τα οποία αποτελούν τα κύρια σύγχρονα εργαλεία «Τοπικών Χωροταξικών Σχεδίων» με έντονα χαρακτηριστικά τοπικής αειφόρου αναπτυξιακής προσέγγισης. Σήμερα εκπονούνται στη χώρα με βάση το ν.2508/1997, 400 περίπου ΓΠΣ/ΣΧΟΟΑΠ, πολλά από τα οποία έχουν ήδη ολοκληρωθεί, αλλά μόλις 4-5 έχουν εγκριθεί. Προκαλεί κατάπληξη, λοιπόν, ότι η μόνη αναφορά που γίνεται στα Σχέδια αυτά από το Εθνικό Χωροταξικό είναι σε «αρνητική» κατεύθυνση, αφού αντί π.χ. για τη δέσμευση να έχουν προωθηθεί και εγκριθεί εντός 1-2 ετών, ώστε σε τοπικό επίπεδο να υπάρχουν σαφείς φιλοπεριβαλλοντικές αναπτυξιακές κατευθύνσεις, αντίθετα, προβλέπονται «αναμορφώσεις προδιαγραφών» και «αναμορφώσεις σχεδιασμού». Ουσιαστικά, δηλαδή παραπομπή της θεσμοθέτησής τους για την επόμενη 5ετία.